پاذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



پا عضوی از بدن است که از بیخ ران تا سر پنجه‌ی پا- یعنی ران، زانو، ساق و قدم- را در بر می‌گیرد و گاه به قسمت زیرین یعنی قدم -که از مفصل ساق (مچ پا) تا سر پنجه‌ی انگشتان است- اطلاق می‌شود. از این عنوان در باب‌های طهارت، صلاة، حج، جهاد، کفارات، صید و ذباحه و... سخن رفته است.


مسح پا

[ویرایش]

مسح روی قدم از سر انگشتان تا کعب (برآمدگی روی قدم یا مفصل) از واجبات وضو است. [۱]

کیفیت رو به قبله نهادن پای محتضر

[ویرایش]

بنا بر قول منسوب به مشهور، واجب است محتضر مسلمان را رو به قبله بخوابانند، بدین حالت که او را بر پشت قرار داده و پاهایش را به سمت قبله دراز کنند. [۲]

ایستادن غسّال بین دو پای میّت

[ویرایش]

نهادن میت در میان دو پا هنگام غسل دادن او، کراهت دارد. [۳]

کیفیت خارج شدن از قبر میّت

[ویرایش]

بیرون آمدن کسی که میّت را در قبر نهاده از سمت پای وی مستحب است. [۴]

کیفیت ورود و خروج از دستشویی

[ویرایش]

مستحب است ورود به دستشویی با پای چپ و خروج از آن با پای راست باشد. [۵]

تکیه بر پای چپ در تخلّی

[ویرایش]

تکیه بر پای چپ هنگام تخلی مستحب است. [۶]

ریختن آب سرد بر روی پا

[ویرایش]

ریختن آب سرد روی پا هنگام بیرون آمدن از حمام مستحب است. [۷]

پاک کننده پای نجس

[ویرایش]

زمین با شرایطی کف پای نجس شده را پاک می‌کند. [۸]

کیفیت ورود و خروج از مسجد

[ویرایش]

مستحب است در ورود به مسجد، پای راست و در خروج از آن پای چپ مقدّم شود. [۹]

پوشش پای زن در نماز

[ویرایش]

پوشاندن قدم -اعم از ظاهر و باطن آن- در حال نماز، بنابر مشهور، بر زن واجب نیست. [۱۰]

تکیه بر دو پا در حال قیام

[ویرایش]

تکیه بر دو پا در حال قیام بنابر قول برخی، واجب است. [۱۱]

مستحبات قدم در قیام نماز

[ویرایش]

موارد زیر در قیام نماز، مستحب است:
۱)جمع کردن میان دو قدم و به هم چسبانیدن آنها برای زن. [۱۲]
۲)باز کردن و فاصله انداختن ‌میان دو پا به اندازه‌ی سه انگشت باز تا یک وجب برای مرد.
۳)موازی و هم‌تراز قرار دادن قدمها به سمت قبله؛ به‌گونه‌ای که یکی بالاتر از دیگری یا پایین‌تر از آن نباشد. [۱۳]
۴)تکیه دادن یکسان بر هر دو پا. [۱۴]

پوشش تمام روی پای مرد در حال احرام

[ویرایش]

پوشاندن تمام روی پا در حال احرام بنابر مشهور بر مرد، حرام است. [۱۵]

پی کردن و بریدن پای حیوان در جنگ

[ویرایش]

پی کردن و بریدن پای حیوان در جنگ، مکروه است. [۱۶]

برده معیوب به عنوان کفّاره

[ویرایش]

برده‌ای که دو پای او قطع شده است، زمین‌گیر و معیوب به شمار می‌رود. ازاین‌رو، آزاد کردن آن به عنوان کفاره، کفایت نمی‌کند. [۱۷]

مستحبات پا در ذبح گوسفند و گاو و شتر

[ویرایش]

موارد زیر مستحب است:
۱)بستن دو دست و یک پا در ذبح گوسفند.
۲)بستن هر دو دست و هر دو پا در ذبح گاو.
۳)بستن دو دست تا زانو و رها کردن دو پا در نحر شتر. [۱۸]

کیفیّت نهادن پاها پس از خوردن غذا

[ویرایش]

مستحب است انسان پس از غذا خوردن بر پشت بخوابد و پای راست را بر پای چپ نهد. [۱۹]

قطع پا در حدود

[ویرایش]

۱)از جمله حدود جاری بر محارب بریدن دست راست و پای چپ او است. [۲۰]
۲)همچنین سارق اگر برای بار دوم سرقت کند پای چپ او قطع می‌شود. [۲۱]
در این موارد باید پاشنه‌ی پا باقی بماند.

قصاص قطع کردن پا

[ویرایش]

کسی که به عمد، پای دیگری را قطع کرده، قصاص بر او ثابت است و مجنی علیه می‌تواند جانی را قصاص کند. [۲۲]

دیه‌ی قطع پا

[ویرایش]

دیه‌ی قطع هر دو پا، دیه‌ی کامل و دیه‌ی قطع یک پا نصف دیه‌ی کامل است. در حکم یاد شده تفاوتی میان قطع پا از مفصل ساق (قدم) یا از خود ساق یا از زانو و یا از ران نیست. [۲۳] [۲۴]

شکستن پشت و دیه پاها

[ویرایش]

اگر بر اثر شکسته شدن پشت، هر دو پا شل شود برای شکستن پشت، دیه‌ی کامل و برای فلج شدن پاها دو سوم دیه ثابت است. [۲۵]

دیه قطع انگشتان و ساق و ران پاها

[ویرایش]

دیه‌ی قطع انگشتان هر دو پا [۲۶]و قطع هر دو ساق و نیز هر دو ران، دیه‌ی کامل است و در قطع هریک، نصف دیه ثابت است. [۲۷] [۲۸]

پانویس

[ویرایش]
 
۱. جواهر الکلام، ج۲، ص۲۰۸-۲۰۹.    
۲. جواهر الکلام، ج۴، ص۶.    
۳. جواهر الکلام، ج۴، ص۱۵۵.    
۴. جواهر الکلام، ج۴، ص۳۰۹.    
۵. العروة الوثقی، ج۱، ص۳۴۲.    
۶. منهاج الصالحین(خوئی،) ج۱، ص۲۳.    
۷. الحدائق الناضرة، ج۵، ص۵۳۶.    
۸. جواهر الکلام، ج۶، ص۳۰۶.    
۹. العروة الوثقی، ج۲، ص۴۰۸.    
۱۰. جواهر الکلام، ج۸، ص۱۷۱-۱۷۲.    
۱۱. مستمسک العروة، ج۶، ص۱۰۶-۱۰۹.    
۱۲. العروة الوثقی، ج۲، ص۶۱۴.    
۱۳. العروة الوثقی، ج۲، ص۴۹۲.    
۱۴. العروة الوثقی، ج۲، ص۴۹۲.    
۱۵. جواهر الکلام، ج۱۸، ص۳۴۹.    
۱۶. جواهر الکلام، ج۲۱، ص۸۲-۸۵.    
۱۷. جواهر الکلام، ج۳۳، ص۲۰۴-۲۰۵.    
۱۸. جواهر الکلام، ج۳۶، ص۱۳۱-۱۳۲.    
۱۹. جواهر الکلام، ج۳۶، ص۴۵۶.    
۲۰. جواهر الکلام، ج۴۱، ص۵۷۳.    
۲۱. جواهر الکلام، ج۴۱، ص۵۳۰.    
۲۲. جواهر الکلام، ج۴۲، ص۳۴۳.    
۲۳. جواهر الکلام، ج۴۳، ص۲۷۸.    
۲۴. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۱۴-۳۱۵.    
۲۵. جواهر الکلام، ج۴۳، ص۲۶۲.    
۲۶. جواهر الکلام، ج۴۳، ص۲۷۸.    
۲۷. جواهر الکلام، ج۴۳، ص۲۷۹.    
۲۸. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۱۵.    


منبع

[ویرایش]

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام،ج‌۲، ص۲۳۵‌-۲۳۶.    

رده‌های این صفحه : جهاد | حج | صلاة | صید و ذباحه | طهارت | فقه | کفارات




جعبه‌ابزار