وجوب عقلی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ضرورت و الزام مستفاد از حکم عقل را وجوب عقلی گویند. این بحث در اصول فقه کاربرد دارد.


تعریف وجوب عقلی

[ویرایش]

وجوب عقلی، مقابل وجوب شرعی بوده و عبارت است از، ضرورت و لابدیت ناشی از حکم عقل که در مقابل امتناع و امکان مطرح می‌گردد؛ به بیان دیگر، وقتی دو چیز با یک دیگر مقایسه شود و در صورت وجوب یکی، به ضرورت وجوب دیگری حکم گردد، آن حکم را وجوب عقلی گویند، مانند: ضرورت وجوب مقدمه هنگام وجوب ذی المقدمه.

نقش عقل در وجوب عقلی

[ویرایش]

در این نوع وجوب، عقل حکومت را به دست می‌گیرد، هر چند از شرع کمک می‌خواهد. در مواردی که عقل به ملاک‌های شرعی قطع پیدا می‌کند حکم عقل و شرع با یک دیگر مطابق است.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. مکارم شیرازی، ناصر، انوار الاصول، ج ۱، ص ۳۵۳.    
۲. قدسی مهر، خلیل، الفروق المهمة فی الاصول الفقهیة، ص ۶۸.    
۳. صدر، محمد باقر، بحوث فی علم الاصول، ج ۲، ص ۱۸.    
۴. نائینی، محمد حسین، اجود التقریرات، ج ۱، ص ۲۱۳.    


منبع

[ویرایش]

فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۸۸۳، برگرفته از مقاله «وجوب عقلی».    

رده‌های این صفحه : وجوب




جعبه ابزار