ناصر مکارم شیرازیذخیره مقاله با فرمت پی دی اف




حضرت آیة الله العظمی مکارم شیرازی در سال ۱۳۰۵ هجری شمسی در شهر شیراز در میان یک خانواده مذهبی که به فضائل نفسانی و مکارم اخلاقی معروفند دیده به جهان گشود.
جدّ اعلای ایشان حاج محمّد باقر که از تجّار شیراز به شمار می رفت، در «سرای نو» شیراز به تجارت اشتغال داشت، لباسی شبیه لباس روحانیت می پوشید و پیوسته در مسجد «مولای» شیراز به جماعت حاضر می شد و مورد تکریم و احترام و اطمینان بود. جدّ ایشان مرحوم »حاج محمّد کریم« فرزند حاج محمّد باقر که او نیز عمامه ای بر سر داشت و در بازار در اثنای کار، کلاه پوستینی بر سر می گذاشت، در «سرای گمرک» شیراز و سپس در بازار وکیل به تجارت مشغول بود، همواره در مسجد «مولای» شیراز در نماز جماعت شرکت می کرد و از مرتبطین و نزدیکان مرحوم آیة اللّه العظمی حاج شیخ محمد جعفر محلاتی رحمه الله پدر مرحوم آیة اللّه العظمی حاج شیخ بهاءالدین محلاتی و مرحوم آیة االلّه حاج سیدمحمدجعفر طاهری رحمه الله به حساب می آمد.
نبوغ استاد از اوایل کودکی امری مشهود بود و در هر مرحله از مراحل عمرش آشکارتر می گشت.

فهرست مندرجات
۱ - حیات علمی
۲ - آثار
       ۲.۱ - آثار قرآنی
       ۲.۲ - آثار در زمینه نهج البلاغه
       ۲.۳ - آثار فقهی و اصولی
       ۲.۴ - آثار اعتقادی
       ۲.۵ - آثار فلسفی
       ۲.۶ - آثار اخلاقی
       ۲.۷ - زندگی معصومین (علیهم السلام)
       ۲.۸ - فلسفه احکام
       ۲.۹ - دعا و زیارت
       ۲.۱۰ - رساله های علمیّه و احکام
       ۲.۱۱ - کتاب های برگرفته از تفسیر نمونه
۳ - خدمات ارزنده
۴ - خدمات فرهنگی
       ۴.۱ - مدرسة الإمام امیرالمؤمنین) علیه السلام)
       ۴.۲ - مدرسه امام مجتبی (علیه السلام)
       ۴.۳ - مدرسه امام حسین (علیه السلام)
       ۴.۴ - مدرسه امام سجّاد (علیه السلام)
       ۴.۵ - بنیاد فقه اهل بیت (علیه السلام)
              ۴.۵.۱ - دایرة المعارف فقه مقارن
              ۴.۵.۲ - تهیّه و تنظیم آیات الاحکام
       ۴.۶ - مرکز تخصصی شیعه شناسی
       ۴.۷ - مجموعه فرهنگی وزائرسرای امام محمد باقر و امام جعفر صادق (علیهماالسلام)
       ۴.۸ - مجتمع فرهنگی خاتم الأنبیاء
       ۴.۹ - مرکز فرهنگی و دار المبلّغین فلسفی در تهران
       ۴.۱۰ - سایت اینترنتی
       ۴.۱۱ - بنای ۱۱۰ مسجد و ۱۱۰ مدرسه در مناطق محروم
۵ - منبع

حیات علمی[ویرایش]

ایشان در حدود ۱۴ سالگی رسمأ دروس دینی را در (مدرسه آقا باباخان شیراز) آغاز کردند و در مدت اندکی نیازهای خود را از علوم : صرف، نحو، منطق، بیان و بدیع تأمین نمودند.سپس توجه خود را به رشته فقه و اصول معطوف ساختند وبه خاطر نبوغ فوق العاده ای که داشتند مجموع دروس مقدماتی و سطح متوسط و عالی را در مدتی نزدیک به چهار سال! به پایان رساندند. در همین سالها گروهی از طلاب حوزه علمیه شیراز را نیز با تدریس خود بهره مند می ساختند. انتقادها و نظرات معظم له در قم تدریس و یا اضافه نسبت به متون علمی حوزه ها، آینده درخشان علمی ایشان را قطعی می ساخت و در محافل علمی و روحانی آن دیار، استعداد، نبوغ، دقت و عمق تفکر معظم له درج می شد و کسی نمی توانست این فضیلت خدادادی را انکار کند. این ستاره فروزان ، در حالی که هنوز بیش از هیجده سال از عمر شریفش نگذشته بود با فکر نافذ وقلمی روان، حاشیه ای بر (کفایة الأصول ) نوشت که نقاط مبهمی از این کتاب را روشن می ساخت. ایشان در ۱۸ سالگی وارد حوزه علمیه قم شدند و قریب پنج سال از جلسات علمی و درس اساتید بزرگ آن زمان مانند حضرت آ یة الله العظمی بروجردی و آیات برزگ دیگر – (رضوان الله علیهم) بهره گرفتند. معظم له برای آشنایی با نظرات و افکار اساتید بزرگ یکی از حوزه های عظیم شیعه در سال ۱۳۲۹هـ.ش وارد حوزه علمیه نجف اشرف گردید و در آنجا در دروس اساتید عالی مقام و بزرگی همچون أیات عظام: آقای حکیم و آقای خوئی و آقای عبدالهادی شیرازی و اساتید برجسته دیگر - قدس الله اسرارهم- شرکت جستند. معظم له در سن ۲۴ سالگی به اخذ اجازه اجتهاد مطلق از محضر دو نفر از آیات بزرگ نجف نائل شدند و حضرت آیت الله العظمی حکیم تقریظ کوتاه و پر محتوایی بر تقریرات ایشان از درس فقه (ابواب طهارت) نوشتند که بسیار ممتاز است. اقتباس و استفاضه از فیوض علمی دروس اساتید نجف همچنان ادامه داشت تا این که بر اثر نبود وسایل و امکانات، در ماه شعبان ۱۳۳۰ هـ.ش به ایران بازگشتند و در شهر مقدس قم که آن روز مشتاق رجال علمی بود مأوی گزیدند و در جمعی که باید بعدا اثری بس عظیم به وجود آوردند وارد شدند. حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی بعد از بازگشت به ایران به تدریس سطوح عالی و سپس خارج (اصول ) و فقه پرداختند و قریب ۵۷ سال است که حوزه گرم درس خارج ایشان مورد استقبال طلاب و بسیاری از کتب مهم فقهی را پس از تدریس به رشته تحریر درآورده اند. در حال حاضر حوزه درس خارج ایشان یکی از پرجمعیت ترین دروس حوزه علمیه شیعه است و قریب به دو هزار نفر از طلاب و فضلای عالیقدر از محضر ایشان استفاده میکنند. ایشان از آغاز دوران جوانی به تألیف کتاب در رشته های مختلف عقاید و عارف اسلامی و مسأله ولایت و سپس تفسیر و فقه و اصول پرداختند، که بسیاری از این کتب به زبانهای دیگر نیز ترجمه شده است که همین امر سبب شده که ایشان یکی از مؤلفان بزرگ جهان اسلام محسوب شوند.

آثار[ویرایش]

از معظم له حدود یکصد و پنجاه جلد کتاب منتشر شده است. این کتب در یازده بخش معرفی می گردد:

← آثار قرآنی
۱_ تفسیر نمونه
۲_ تفسیر پیام قرآن:
۳_ اخلاق در قرآن: این مجموعه سه جلدی یک دوره کامل اخلاق اسلامی مشتمل بر اصول و فروع مسائل می باشد که توسط معظّم له و با همکاری جمعی از دانشمندان نوشته شده است. این مجموعه به زبان عربی نیز چاپ شده است.
۴_ مثالهای زیبای قرآن: مجموعه بحثهای تفسیر معظّم له در دو ماه مبارک رمضان است که توسط یکی از فضلای حوزه علمیه بحث ایشان گردآوری و تنظیم شده است این کتاب در دو جلد و مشتمل بر ۶۰ مثال قرآنی است.
۵_ آیات ولایت در قرآن: این مجموعه شامل سلسله بحث های تفسیری معظّم له در مورد آیه های مربوط به امامت و ولایت در قرآن مجید و بحث های مشروحی در ذیل آن آیات است که توسط یکی از فضلای حوزه علمیّه جمع آوری شده است. این مجموعه به زبان عربی نیز ترجمه و منتشر شده است.
۶_ والاترین بندگان: محتوای این کتاب، سخنرانی های معظّم له در جلسات تفسیر قرآن در مورد آیات " عباد الرحمن " و صفات سالکان الی الله است که توسط یکی از فضلای حوزه علمیه جمع آوری شده و یک دوره سیر و سلوک اخلاقی را در بر گرفته است.
۷_ ترجمه قرآن کریم: این ترجمه محصول پانزده سال زحمت بر روی تفسیر قرآن بوده و در حال حاضر از سوی جمعی از محققان به عنوان بهترین ترجمه قرآن به زبان فارسی شناخته شده است. این کتاب در قطع ها و اشکال مختلف به چاپ رسیده است.
۸_ شأن نزول آیات قرآن: در این کتاب شأن نزول آیات قرآن طبق بیان تفسیر نمونه توسط یکی از فضلای حوزه علمیه جمع آوری شده است.
۹_ سوگندهای پر بار قرآن: در این کتاب به بررسی سوگندها و قسم های پر معنای قرآن مجید پرداخته شده است. مجموعه فوق توسط یکی از فضلای حوزه علمیه جمع آوری شده است.
۱۰_ اسلام و کمک های مردمی: این کتاب ارائه کننده طرح نسبتا جامعی از اصول اساسی تعلیمات اسلام بوده و در حقیقت عصاره ای از کتاب های متعدد است که در رشته های عقائد و فقه اسلام نوشته شده است.

← آثار در زمینه نهج البلاغه
۱_ پیام امام: این کتاب شرحی است مهم و جامع و تازه بر نهج البلاغه که توسط معظّم له و با همکاری جمعی از فضلای حوزه علمیه نگاشته شده و در سال ۸۲ به عنوان بهترین کتاب سال برگزیده شد. این مجموعه در ۸ جلد می باشد که به زبان عربی نیز ترجمه شده است.
۲_ اخلاق اسلامی در نهج البلاغه: مجموعه ۲ جلدی از مباحث معظّم له درباره شرح خطبه همام در نهج البلاغه امیرالمؤمنین علیه السلام است که اوصاف ۱۱۰ گانه پرهیزکاران را در آن شرح داده است. این مجموعه توسط یکی از فضلای حوزه جمع آوری شده است.
۳_ ترجمه نهج البلاغه: ترجمه وشرح کوتاهی بر نهج البلاغه امیرالمؤمنین علیه السلام که به طرز جالب و دور از هر گونه پیچیدگی توسط دو تن از فضلای حوزه زیر نظر معضّم له ترجمه شده است.
۴_ حدیث غدیر: در این کتاب برای روشن شدن ابعاد مختلف حدیث غدیر منابع و مدارک آن به طور مفصل جمع آوری شده است.

← آثار فقهی و اصولی
۱_ انوار الفقاهة کتاب البیع: این کتاب به زبان عربی است و حاوی مسائل مهم بیع که در درس خارج فقه بیان شده به طور مبسوط و مستدل آمده است و می تواند یک کتاب درسی حوزوی باشد.
۲_ انوار الفقاهة کتاب التّجارة: در این کتاب مباحث و مسائل مهم مکاسب محرمه که در درس خارج فقه بیان شده به طور کامل و مستدل جمع آوری شده و قابل استفاده به عنوان کتاب درسی است.
۳_ انوار الفقاهة کتاب الحدود و تعزیرات: در این کتاب علاوه بر مسائل رایج فقهی مربوط به انواع حدود و تعزیرات مسائل مستحدثه فراوان به طور مبسوط و مستدل آمده است.
۴_ انوار الفقاهة کتاب الخمس و الانفال: این کتاب مشتمل بر مسائل رایج فقهی مربوط به خمس و انفال است که در درس خارج فقه بیان شده است و مسائل مستحدثه فراوانی را در بر دارد.
۵_ انوار الفقاهة کتاب النّکاح: این کتاب مجموعه بحثهای خارج فقه معظّم له در مورد مسائل ابواب نکاح است به ضمیمه مسائل مستحدثه مورد ابتلا در عصر ما.
۶_ کتاب النّکاح: این دوره ۷ جلدی مشتمل است بر دروس خارج فقه معظّم له در مبحث نکاح که به شکلی نوین توسط دو تن از فضلای حوزه علمیه گردآوری شده. همچنین تمامی روایات نقل شده به طور دقیق و با ذکر آدرس کامل نوشته شده است.
۷_ القواعد الفقهیّه: در این کتاب ۲ جلدی ۳۰ قاعده مهم فقهی برای نخستین بار به سبک ابتکاری مورد بحث و بررسی قرار گرفته است و به عنوان کتاب درسی در بحث قواعد فقهی می توان از آن استفاده کرد.
۸_ تعلیقات علی العروة: این کتاب حاشیه بر عروة الوثقی است. در این کتاب معظّم له سعی نموده اند بر خلاف معمول به دلایل مهم و مورد نظر اشاره شود تا فایده آن بیشتر شود (مخصوصا از کتاب حج به بعد در همه موارد اشاره لطیفی به ادلّه شده است).
۹_ بحوث فقهیّه هامّه: در این کتاب ده مسأله مهم فقهی و محل ابتلای امروز به طور مستدل و مشروح مورد بحث قرار گرفته که قسمت قابل توجّهی از آن مربوط به مسائل مستحدثه است.
۱۰_ حیله های شرعی و چاره جویی های صحیح: این کتاب مشتمل بر مباحثی است که حیله های مشروع را از حیله های نامشروع و به تعبیر دیگر چاره جویی های مثبت را از منفی جدا کرده تا راه را برای کسانی که تمام تلاششان پیمودن مسیر عبودیّت و بندگی خداست هموار ساخته و آنها را از اشتباهات خطرناک حفظ کند.
۱۱_ ربا و بانکداری اسلامی: در این کتاب دلائل حرمت ربا و طرز صحیح بانکداری اسلامی یا بانک بدون ربا در آن تشریح شده است. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و چاپ شده است.
۱۲_ بررسی طرق فرار از ربا: در این کتاب طرق معروف و غیر معروف فرار از ربا مطرح شده و آن چه صحیح است از غیر صحیح با دلایل روشن فقهی جدا شده است.
۱۳_ تعزیر و گسترۀ آن: این کتاب حاصل تحقیقات عمیق و گسترده پیرامون یکی از اساسی ترین سؤالات در مورد تعزیرات اسلامی یعنی محدوده و گستره و انواع آن می باشد.
۱۴_ چند نکته مهم دربارۀ رؤیت هلال: در این کتاب مسائل مربوط به رؤیت هلال با تلسکوپ و اتّحاد افق با ذکر دلایل فشرده مطرح شده است. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و چاپ شده است.
۱۵_ حکم الأضحیه فی عصرنا: این کتاب در ارتباط با فتوای معروف و جدید ایشان در زمینه قربانی است که تأثیر فراوانی از خود به یادگار گذاشته است.
۱۶_ جمرات در گذشته و حال: این کتاب تحقیقی پیرامون جمرات و مجموعۀ اقول پنجاه تن از فقهای شیعه و اهل تسنن و دلایل علمی این مسأله است. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و چاپ شده است.
۱۷_ دائرة المعارف فقه مقارن: این مجموعه با همکاری جمعی از دانشمندان زیر نظر معظّم له تدوین شده و مشتمل بر دائرةالمعارف بزرگ فقهی است که علاوه بر تبیین و برجسته شدن فقه اهل بیت علیهم السلام آرای فقهی سایر مذاهب و بلکه کنوانسیونها و مصوّبات حقوقی بین المللی نیز در آن مطرح شده است.
۱۸_ انوار الاصول: این کتاب در ۳ جلد است که شامل یک دورۀ کامل مسائل اصولی که نتیجۀ " چهارمین دورۀ درس خارج اصول " معظّم له است که توسط یکی از فضلای محترم حوزه با دقت فراوان به رشته تحریر درآمده و شایسته است کتاب درسی باشد.
۱۹_ بازاریابی شبکه ای یا کلاه برداری مرموز: در این کتاب سعی شده تا مؤسسات ناسالم اقتصادی که بطور مرموز به اغفال و فریب و چپاول مردم پرداخته را معرفی نموده و ماهیت اصلی آن را آشکار سازد.

← آثار اعتقادی
۱_ پیدایش مذاهب: در این کتاب تمام فرضیه های پیدایش مذاهب در جامعۀ بشری که از سوی روانشناسان غربی مطرح شده مورد نقد قرار گرفته سپس به اثبات نظریّه علمی وحی پرداخته است.
۲_ آفریدگار جهان: این کتاب نتیجه بخشی از درس های عقاید و مذاهب معظّم له است که در حدود سی سال به طور هفتگی بیان کرده اند وسپس به وسیله ایشان تحریر شده و جمعی از فضلا آن را تحقیق و تنقیح کردند. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۳_ خدا را چگونه بشناسیم: بحث صفات خدا یکی از معماها و در ردیف پیچیده ترین مسائل علمی است. کتاب فوق مجموعه مباحث معظّم له پیرامون صفات خدا ست که در جلسات عقاید و مذاهب مطرح شده و به قلم ایشان به رشته تحریر درآمده است.
۴_ رهبران بزرگ و مسؤلیت های بزرگتر: آیا می توان راه سعادت را پای عقل پیمود؟ آیا وجدان می تواند به جای مذهب بنشیند؟ راه شناسایی پیامبران و مردان خدا چیست؟ وحی یا رابطه مرموز با جهان ماورای طبیعت چگونه است؟ این کتاب شامل مجموعه مباحث فوق (نبوت عامه) و از اساسی ترین مطالبی است که با سرنوشت و سعادت هر انسانی رابطه مستقیم دارد و دانستن آن بر همگان لازم است.
۵_ قرآن و آخرین پیامبر: چرا بعضی از شنیدن معجره وحشت دارند؟ حقیقت اعجاز چیست؟ چگونه قران معجزه جاویدان پیامبر اسلام (ص) است؟ این کتاب پیرامون این مسائل و دیگر مسائل مربوط به نبوت خاصه بحث می کند.
۶_ معاد و جهان پس از مرگ: آیا مرگ دردناک است؟ روح چیست؟ آیا با پوسیدن بدن روح باقی می ماند؟ آیا مسائل مربوط به زندگی پس از مرگ را می توان با اصول علمی ثابت کرد؟ این سؤالها و دهها سؤال دیگر در کتاب حاضر مورد بحث قرار گرفته است. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۷_ حکومت جهانی مهدی: این کتاب در مورد ظهور حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف و ویژگیهای حکومت او بحث می کند که علاوه بر ذکر مهمترین دلایل از کتاب وسنت بسیاری از مسائل را با ادله عقلی به ثبوت رسیده است. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و منتشر شده است.
۸_ پنجاه درس اصول عقاید برای جوانان: مجموعه ای دقیق و مستدل و در عین حال جالب و شیرین از اعتقادات خالص اسلامی برای همگان به ویژه جوانان. این مجموعه در پنج قسمت مختلف با دقت و ظرافت و ابتکار خاصی تهیه شده است. این کتاب به زبانهای عربی، انگلیسی، اردو و بسیاری از زبانهای زنده دنیا ترجمه و چاپ شده است.
۹_ در جستجوی خدا: این کتاب پژوهشی عمیق و در عین حال گویا و روان دربارۀ خدا شناسی می باشد. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۱۰_ اعتقاد ما: این کتاب خلاصه ای است از عقاید شیعه که به طور دقیق و ظریف و با دلایل فشرده ای که مورد قبول همه باشد در پاسخ سمپاشی های فراوان وهابیون نسبت به شیعه نگاشته شده است. این کتاب به بسیاری از زبانهای زنده دنیا از جمله عربی، انگلیسی، اسپانیولی، اردو و ... ترجمه و منتشر شده است.
۱۱_ اسلام در یک نگاه: اسلام چیست و چه ارمغانی برای بشر آورده است؟ برای چه اسلام را باید پذیرفت؟ این کتاب ارائه کننده طرح نسبتا جامعی از اصول اساسی تعلیمات اسلام بوده و در حقیقت عصاره ای از کتابهای متعددی است که رشته های عقاید و فقه اسلام نوشته شده است.
۱۲_ این است آئین ما: این کتاب ترجمه کتاب " اصل الشّیعة و اصولها " آیت الله العظمی کاشف الغطاء است که معظّم له در مقدمه و پاورقی ها و پایان این کتاب مطالب قابل ملاحظه ای بر آن افزودند.
۱۳_ جلوۀ حق: این کتاب نخستین اثر علمی معظّم له در جواب تبلبغات صوفیه و نقدی است بر افکار و دعاوی آنها و همچنین افشا کردن ضعف ها و انحرافات آنها به شیوه منطقی و علمی که در زمان خود مورد تقدیر آیت الله العظمی بروجروی قرار گرفت.
۱۴_ مسأله انتظار: در این کتاب مسأله انتظار ظهور حضرت مهدی عجل الله تعالی فرجه الشریف با تحلیل منطقی و جالبی مورد بحث قرار گرفته است.
۱۵_ قرآن و حدیث تقلید یا تحقیق: مجموعه ای است شامل:
۱_ بحثی در مورد قرآن و حدیث، دو منبع مهم احکام اسلامی. ۲_ بحث فشرده و جالبی در مورد مسأله اجتهاد و تقلید.
۱۶_ وهابیت بر سر دو راهی: شواهد و قرائن نشان می دهد که عمر وهابی گری افراطی به سر آمده و طرفداران و حامیان خود را به سرعت از دست می دهند. زیرا در بطن اصول وهابیت تندرو اموری نهفته است که قابل بقا در دنیای امروز نیست. کتاب فوق به شرح این اصول می پردازد.
۱۷_ شیعه پاسخ می گوید: این کتاب تحقیقی است در مورد ۱۰ مسألۀ مهم در مورد بحث میان پیروان اهل بیت علیهم السلام و علمای اهل سنت.
۱۸_ پاسخ به پرسشهای مذهبی: مجموعه پر ارزشی از سؤالات مهم دینی در زمینه اصول و فروع و پاسخ مستدل به آنها که بسیاری از شبهات امروز نسل جوان را برطرف می سازد. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و منتشر شده است.
۱۹_ این مسائل برای همه جوانان مطرح است: کتابی شامل پاره ای از مسائل فراموش شده و مورد نیاز جوانان به گونه ای که سطح آگاهی جوانان را افزایش داده و در انتخاب راه درست آنها را کمک کند.

← آثار فلسفی
۱_ فیلسوف نماها: این کتاب طرز تفکر کمونیست های جهان و نقاط ضعف و اشتباه منطق آنها را با یک رشته حقایق اجتماعی و تاریخی آمیخته و در قالب داستانی شیرین و جالب روشن می سازد.
۲_ معمّای هستی: این کتاب بسیار جالبی است که تجربه ها و مسیرهای فکری معظّم له را از دوران نوجوانی به بعد در جهان بینی اسلامی نشان می دهد. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۳_ پایان عمر مارکسیسم: معظّم له در تحلیل های خود به این نتیجه رسیده بودند که ستارۀ اقبال مارکسیسم رو به افول است و این پیش بینی ۱۰ سال قبل از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی بود که در آن زمان به ظاهر در اوج قدرت بودند.
۴_ آخرین فرضیّه تکامل: بحثی است فلسفی در مورد آخرین فرضیّه های تحوّل و تکامل جانداران و نقدی است بر نظریّه معروف داروین و همفکران او.
۵_ التقاط و التقاطی ها: این کتاب چنانکه از نامش پیدا است در مورد مکاتب التقاطی سخن می گوید که چیزی از اسلام گرفتند و چیزی از کفر، چیزی از حق و چیزی از باطل!
۶_ ارتباط با ارواح: مسأله تناسخ و بازگشت مجدد ارواح در قالب های جسمانی دیگر در این جهان و همچنین امکان ارتباط با ارواح همیشه مورد بحث دانشمندان بزرگ بوده است که در این کتاب مورد نقد و بررسی قرار گرفته است. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۷_ اسرار عقب ماندگی شرق: این کتاب از علل و عوامل عقب ماندگی مسلمین پس از پیشرفت چشمگیر و درخشان تاریخی بحث می کندو علل آن پیشرفت و این عقب ماندگی را شرح می دهد.
۸_ طرح حکومت اسلامی: در آغاز به ثمر رسیدن انقلاب و تشکیل حکومت اسلامی بسیاری از مردم از یکدیگر سؤال می کردند ارکان حکومت اسلامی چیست. معظّم له برای پاسخ گویی به این سؤالات این کتاب را نوشته و انتشار دادند.
۹_ معراج، شقّ القمر، عبادت در قطبین: این کتاب با توجه به علم روز از امکان معراج و شق القمر صحبت می کند و تکلیف کسانی را که در مناطق قطبی زندگی می کنند از نظر نماز و روزه روشن می سازد.
۱۰_ خطوط اصلی اقتصاد اسلامی: در این کتاب مکتب های مختلف اقتصادی مورد توجه و نقد و بررسی قرار گرفته و ضعف های آنها در برابر مکاتب اقتصادی اسلام تبیین شده است. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.

← آثار اخلاقی
۱_ یکصد و پنجاه درس زندگی: این کتاب مشتمل بر ۱۵۰ حدیث ناب اخلاقی با ترجمه روان و شرح کوتاه است که هم برای گویندگان و خطبا منبع خوبی است و هم برای توده مردم. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۲_ زندگی در پرتو اخلاق: این کتاب در مورد مباحث مهم اخلاقی از جمله تهذیب نفس، راه سعادت و خوشبختی، اخلاق بد و سنجش اعمال و ... بوده و می تواند راهنمای خوبی برای همه به ویژه جوانان باشد. این کتاب به زبان عربی و انگلیسی نیز ترجمه و منتشر شده است.
۳_ ۱۱۰ سرمشق از سخنان علی علیه السلام: مجموعه ای از یکصد و ده فراز از زندگی مولای متقیان در قالب قطعات تاریخی و داستانهای جالب و شنیدنی با گوشه هایی از فضایل و کمالات و ظلم هایی که بر آن حضرت رفته که هر کدام می تواند الگویی خوب و چراغ روشنی فراسوی ظلمت های زندگی ما باشد.
۴_ مشکلات جنسی جوانان: نامه های فراوانی که در زمینه گرفتاریهای جنسی جوانان به دست معظّم له رسید ایشان را بر آن داشت تا کتاب جامعی جهت پیشگیری و درمان این مشکلات بنویسند این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۵_ انوار هدایت: این کتاب مجموعه روایات اخلاقی جهت پیشرفت در تهذیب نفس و خودسازی است که در درس خارج معظّم له مطرح و توسط برخی از فضلا جمع آوری شده است.
۶_ مکارم خوبان: حدیث مفصّلی از پیامبر اکرم (ص) مشتمل بر ۱۰۳ صفت از صفات مؤمن کامل الایمان است که توسط معظّم له شرح گردیده و جمعی از فضلا آن را جمع آوری نموده اند.
۷_ مشکوة هدایت: مجموعه درسهایی از اخلاق پیشوایان که در روزهای چهارشنبه قبل از درس خارج فقه شرح گردیده و توسط جمعی از فضلا گردآوری شده است.
۸_ ارزشهای فراموش شده: مجموعه ای از سر مقاله های مهم و ماندگار مجله مکتب اسلام که در دوران تاریک و خفقان بار رژیم ستم شاهی منتشر شد و موجی در جامعه افکند.
۹_ مدریت و فرماندهی در اسلام: این کتاب به درخواست برخی از فرماندهان سپاه جهت تدریس در دوره های فرماندهی اسلامی تألیف شده و شیوه های مدریت و فرماندهی اسلامی را تبیین نموده است.
۱۰_ گفتار معصومین (علیهم السلام): مباحث الخلاقی شامل احادیث کوتاه و شرح آن که توسط معظّم له در روزهای چهارشنبه قبل از شروع درس خارج فقه بیان شده و توسط یکی از فضلا جمع آوری شده است.
۱۱_ شیوه همسرداری: این کتاب اشاره ای به انبوه مشکلات ازدواج و تشکیل خانواده توسط جوانان داشته و سپس به شرح گوشه های جالب و آموزنده ای از زندگی پر افتخار حضرت علی علیه السلام و بانوی اسلام فاطمه زهرا علیها السلام به عنوان رهنمونی برای حل آنها پرداخته است.

← زندگی معصومین (علیهم السلام)
۱_ عاشورا ریشه ها، انگیزه ها، رویدادها، پیامدها: کتاب مهمی است در ارتباط با قیام امام حسین علیه السلام که از ریشه ها و انگیزه ها شروع شده و سپس به بیان اصل وقایع از منابع معروف و معتبر پرداخته و سرانجام آثار گسترده و ثمرات گرانقدر این قیام را بیان می کند این کتاب توسط دو تن از فضلای حوزه زیر نظر معظّم له تدوین شده است. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۲_ زهرا علیها السلام برترین بانوی جهان: این کتاب شرح خطبه های بسیار پر محتوا و معروف حضرت زهرا علیها السلام به همراه شرح حال فشرده و گویایی از آن حضرت است. این کتاب به زبان عربی نیز چاپ و منتشر شده است.
۳_ فضایل حضرت فاطمه زهرا (علیها السلام): این کتاب حاصل جلسات پر برکت ایام فاطمیه در منزل معظّم له است که در ارتباط با نامهای نورانی فاطمه زهرا علیها السلام بحث می کند.

← فلسفه احکام
۱_ نماز مایه تربیت و آرامش روح و روان: چگونه به یاد خدا باشیم؟ آثار اخلاقی و اجتماعی نماز چیست؟ راه های تحصیل حظور قلب در نماز چیست؟ این کتاب در مورد موضوعات فوق و دیگر احکام و واجبات نماز صحبت می کند.
۲_ فسلفه شهادت: چرا حسین (علیه السلام) فراموش نمی شود؟ چه کسی در قیام کربلا پیروز شد؟ چهرۀ اصلی قیام امام حسین علیه السلم چه بود؟ سوگواری برای چیست؟ این کتاب در مورد این مسائل بحث می کند.
۳_ فسلفۀ روزه: در این کتاب بحث فشرده ای در مورد فسلفۀ روزه و اثرات تربیتی اجتماعی و بهداشتی و درمانی روزه شده است.
۴_ خمس پشتوانه بیت المال: در این کتاب معظّم له حکم خمس و فلسفۀ آن را مورد بررسی قرار داده اند.
۵- تقیّه سپری برای مبارزۀ عمیقتر: تقیّه چیست؟ آیا در تعلیمات اسلامی دستوری به نام تقیّه وجود دارد؟ تفاوت تقیّه با نفاق چیست؟ این کتاب به بررسی همه جانبۀ این مسائل پرداخته است.
۶_ سیگار پدیده مرگبار عصر ما: این کتاب در پاسخ جمعی از طلاب حوزه علمیه که خواهان توضیح در مورد فتوای تحریم سیگار و ادله آن بودند توسط معظّم له نگارش یافت.

← دعا و زیارت
۱_ مفاتیح نوین: این کتاب کار مهم نوینی است برای نوسازی مفاتیح الجنان مرحوم محدث قمی و با امتیازات متعددی که در مقام احیای آن بر آمده است. این کتاب توسط معظّم له و با همکاری دو نفر از محققان انجام شده است.
۲_ دعای کمیل: این کتاب ترجمۀ شیوا و روان دعای کمیل بن زیاد است که زیر نظر معظّم له و توسط دو تن از فضلای حوزه انجام شده است.
۳_ پرتوی از زیارت جامعۀ کبیره: این کتاب نگاهی اجمالی به زیارت جامعه کبیره در هفت بخش همراه با شرح تفصیلی آن دارد که معظّم له در مشهد مقدس برای طلاب و مدرسین بیان فرموده اند.

← رساله های علمیّه و احکام
۱_ رسالۀ توضیح المسائل: مجموعه فتاوای فقهی معظّم له در ابواب مختلف فقه با بیانی ساده و روان است که در قطع های مختلف به چاپ رسیده است. این کتاب به زبان های عربی، انگلیسی، اردو، روسی، آذربایجانی، چینی و ... ترجمه و چاپ شده است.
۲_ احکام بانوان: کتابی است مشتمل بر تمام احکام اختصاصی و مورد نیاز و ابتلای بانوان در تمام فقه مطابق با نظریات و فتاوای معظّم له. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و چاپ شده است.
۳_ رسالۀ احکام برای جوانان: در این رسالۀ سعی شده است احکام واجب، حرام و غیر آن که برای غالب نوجوانان و جوانان مطرح است به زبان ساده، روشن و دور از اصطلاحات پیچیده فقهی ذکر شود.
۴_ استفتائات جدید: این کتاب در ۳ جلد که به صورت پرسش و پاسخ توسط یکی از فضلای حوزه جمع آوری شده به بخش عمده ای از مسائل مورد ابتلای امروز مطابق فتاوای معظّم له اشاره شده است. این کتاب به زبان عربی نیز ترجمه و چاپ شده است.
۵_ مناسک چهار حاشیه: این کتاب مشتمل است بر احکام و مسائل مربوط به اعمل حج، طبق فتاوای حضرت امام خمینی (ره) با حاشیه معظّم له و سه تن دیگر از مراجع عظام تقلید پیشین.
۶_ مناسک جامع حج: در این کتاب احکام و مسائل مربوط به اعمال حج و عمره به طور کامل و جامع مطابق فتاوای معظّم له توسط یکی از فضلای حوزه جمع آوری شده است.
۷_ مناسک حج: در این کتاب احکام و مسائل مربوط به اعمال حج و عمره مطابق فتاوای معظّم له به صورت فشرده بیان شده است.
۸_ مناسک عمره مفرده: این کتاب مشتمل است بر مسائل و احکام مربوط به عمرۀ مفرده، مطابق فتاوای معظّم له که توسط یکی از فضلای حوزه جمع آوری شده است.

۹_ مناسک حج بانوان: در این کتاب احکام حج مخصوص بانوان مطابق فتاوای معظّم له توسط یکی از فضلای حوزه جمع آوری شده است.

۱۰_ احکام پزشکی: در این کتاب احکام و مسائل مربوط به امور پزشکی مطابق فتاوای معظّم له بیان شده است.

← کتاب های برگرفته از تفسیر نمونه
۱_ برگزیده تفسیر نمونه: این کتاب اثری ارزنده است که هم قرآن با ترجمه سلیس و روان را در بر دارد و هم تفسیر فشردۀ گویایی برای کسانی که می خواهند با یک مراجعه سریع از تفسیر آیات آگاه شوند. این کتاب به زبانهای انگلیسی، ترکی آذری و عربی ترجمه و منتشر شده است.
۲_ تفسیر جوان: این دوره خلاصه ای از هر جلد تفسیر نمونه به سبک جالبی که مورد قبول جوانان است و توسط یکی از اساتید گردآوری شده و بارها به چاپ رسیده است.
۳_ شرح و تفسیر لغات قرآن بر اساس تفسیر نمونه: این مجموعه شامل چندین هزار واژۀ قرآنی است که علاوه بر معانی آنها و آیه ای که واژه در آن بکار رفته به شرح و توضیح هر یک بر اساس تفسیر نمونه پرداخته و گاه به نکات تفسیری آنها به صورت موضوعی نیز اشاره شده است. این مجوعه توسط یکی از فضلای حوزه مشهد گردآوری شده است.
۴_ حج و حرمین شریفین در تفسیر نمونه: در این کتاب مباحث حج و مناسک و اسرار آن از ۲۷ جلد تفسیر نمونه توسط یکی از فضلای حوزه گردآوری تبویب و تنقیح شده و مجموعه پر ارزشی را فراهم ساخته تا تمام کسانی که می خواهند شکوه و عظمت و اسرار حج را از طریق قرآن بدانند از آن بهره ببرند.
۵_ ۱۸۰ پرسش و پاسخ در تفسیر نمونه: این مجموعه که توسط جمعی از فضلا انجام گرفته به جمع آوری سؤال و جوابهای مختلف عقیدتی، اجتماعی، اخلاقی به ویژه مسائل روز در ۲۷ جلد تفسیر نمونه و ۱۰ جلد پیام قرآن پرداخته و دریچۀ تازه ای به روی همگان به خصوص جوانان در مسائل اسلامی و قرآنی گشوده است.
۶_ یکصد موضوع اخلاقی در قرآن و حدیث: این کتاب شامل یکصد موضوع اخلاقی در قرآن و حدیث، شامل سیصد آیه و هفتصد حدیث برگرفته از تفسیر نمونه است که می تواند گام مثبتی در طریق ارتقای سطح اخلاق عملی باشد.
۷_ داستانهای تفسیر نمونه: این کتاب دربرگیرندۀ بیش از چهارصد داستان و حکایت واقعی شیرین، جذاب و خواندنی در موضوعات کاملا متنوع از قرآن است که توسط یکی از فضلای حوزه از مجموع ۲۷ جلد تفسیر نمونه گردآوری شده که دارای آثار اخلاقی و تربیتی زیادی است.
۸_ قصه های قرآن: این کتاب سرگذشت پیامبران بزرگ و داستانهای اقوام پیشین است که توسط یکی از فضلای حوزه با استفاده از تفسیر نمونه گردآوری شده که هر خواننده ای را در دنیای مملو از روشنی ها و هدایت ها فرو برده و راه و رسم زندگی را به او نشان می دهد.
۹_ اسلام و کمک های مردمی: در این کتاب آیات انفاق در قرآن مجید توسط یکی از بانوان محترم به طرز جالبی گردآوری و تنظیم شده و از اهمیّت آن سخن به میان آمده است.
۱۰_ سلامت روح نماز و عبادت در تفسیر نمونه: در این کتاب بحث های تفیسر نمونه درباره اهمیّت، اسرا، فلسفه و آثار نماز به طور کامل توسط یکی از فضلای حوزه گردآوری شده است.
۱۱_ قصّه های قرآن: این مجموعه سرگذشت زندگی پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله وسلم از آغاز وحی الهی، زندگی پرماجرا حضرت موسی علیه السلام و قوم بنی اسرائیل، زندگی حضرت عیسی السلام از ولادت تا توطئه قتل و افسانۀ صلیب و زندگی آموزنده حضرت یوسف علیه السلام بر گرفته از تفسیر نمونه است.

خدمات ارزنده[ویرایش]

الف) نشریه علمی مرکز بزرگ شیعه ازمدتها پیش احساس میشد که حوزه علمیه قم نیازمند یک نشریه عمومیاست تا بتواند بانشریات گمراه کننده ای که بدبختانه تعداد آنهانیز کم نبودمبارزه نماید.
بعلاوه مسلمانان همواره ازاین دانشگاه بزرگ اسلامی چنین انتظاریراداشتند وطبقات مختلف ازمراجع بزرگ حوزه ودیگران چنین تقاضاییمیکردند بطور مسلم انتشارمجله ای که بتواند به اشکالات مذهبی جوانان پاسخ بگوید وبا نشریات گمراه کننده مبارزه نماید،مشکلاتیداشت که باید پشت سر گذاشته میشد.وازآنجا که بعضی از افکار درآن روز آماده پذیرش چنین نشریه ای نبود اندیشمندانی مصمم ومبتکررا می طلبید تا با عزم راسخ خود این بار مهم را به دوش گیرند.
از این نظر معظم له به اتفاق جمعی واز دانشمندان نشریه ماهانه(مکتب اسلام) را با مساعد ت زعمای حوزه علمیه قم وبا کمک مالی عده ای از نیکوکاران پایه گذاری کردند.این نشریه در جهان تشیع بی سابقه بود و شاید از نظر وسعت انتشار – در میان مجلات علمی و دینی - در تمام جهان اسلام, جزؤ درجه اولها بود.
این مجله راه نوینی به روی فضلا و دانشمندان دوان جوزه گشود. و در حالی که از سال تأسیس آن (۱۳۳۶ شمسی) بیش از ۳۹ سال میگذرد خدمات ارزنده ایی به جهان اسلام و شیعه نمود ودر قلوب جوانان و دانشجویان و اساتید وفضلا، مقام و منزلتی بس ارجمند پیدا کرد و نور اسلام و تشیع را از مرکز آن به اطراف جهان فرستاد.

----

ب)نقطه تحول در افکار طلاب و دانشجویان در سالهای ۱۳۳۰ تا ۱۳۳۲ تبلیغات (مادیها) در محیط کشور بالا گرفت، مقامات روحانی و شخصیتهای علمی حوزه احساس کردند که هجوم مکاتب باطله و نشریات روز افزون افراد گمراه و ایادی بیگانه که در اختیار جوانان گذارده می شود،جوانان را تهدید می کند.
در این برهه از زمان رجال مذهب واستادان فلسفه و عقاید، احساس مسئولیت کرده و جلسه هایی برای آشنا ساختن جوانان با طرز مبارزه منطقی با این مکاتب، تشکیل دادند و معظم له یکی از پیشگامان در تأسیس چنین جلساتی بودند.
ایشان با همکاری جمعی از دانشمندان جلسه بحث علمی و فلسفی تشکیل دادند که در آن جلسه کلیه اصول فلسفی مکتبهای مادی مطرح میگردید. این جلسه سبب شد تا ایشان در این مباحث به حد کافی غور کنند ورساله و نوشته های آنها را مورد بررسی قرار دهند. از این نظر توانستند یک شاهکار علمی که در باب خود ممتاز و بی نظیر است به نام (فیلسوف نماها) را از خود به یادگار بگذارند. این کتاب با استقبال عظیم جوانان و طبقه روشنفکران رو به رو گردید و دسته ای از گمراهان در پرتو این کتاب از چنگال مکتب مادیگری و ماتریالیسم رهایی یافتند. این کتاب بیش از ۳۰ مرتبه به چاپ رسیده و به تصدیق اهل فن کمتر کتابی این چنین جامع در تحلیل اصول فلسفی مارکسیست ها نگارش یافته است.
با اینکه دهها سال از انتشار این کتاب می گذرد هنوز طراوت و ابتکار خود را در محیطهای علمی حفظ نموده است و اخیرا که کمونیست ها، کشور همسایه و مسلمان افغانستان را مورد هجوم وحشیانه خود قرار داده و آن را مدتی به اشعال خود در آورده بودند، اخبار فراوانی رسید که حاکی از نقش مهمی است که این کتاب در خنثی نمودن تبلیغات خام آنها و در توجیه صحیح مردم ایفا کرده بود. این فصل در حقیقت نخستین نقطه تحول فکری در حوزه علیه قم بود و از این هنگام به بعد ایشان قسمتی از اوقات خود را صرف خواندن کتابها فلسفی و کلامی و مطالعه در آرا و عقاید فرقه های مختلف اسلامی و غیر اسلامی به خوبی واقف گردند و کتابهایی در این زمینه منتشر سازند.

----

ج) تأسیس جلسات درس عقاید و مذاهب معظم له احساس کردند کتابهای که در زمینه عقاید اسلامی نوشته شده با گذشت زمان نمی تواند پاسخگوی همه نیازمندیهای این زمان باشد؛ زیرا این کتابها در قرونی نوشته شده که اشکالات امروز مادیها مطرح نبود و بازار ایادی استعمار این چنین گرم نبود. بعلاوه در آن کتابها مسائلی مانند نزاع (اشعری و معتزلی) و امثال آن مطرح است که امروز از گردونه مباحث عقاید بیرون رفته و رنگ بحثهای موسمی به خود گرفته . روی این ملاحظات ایشان بار دیگر به کمک ذوق و استعداد خاص خویش، مسائل عقیدتی اسلام و اصول پنجگانه را به طرز بی سابقه ای مطرح ساختند و با تشکیل درس عقاید، صدها نفر را به این مسائل آشنا کردند و کتابهایی که حاوی فشرده آن جلسات علمی است،تألیف نمودند.

----

د) مجمع علمی نجات نسل جوان ایشان به موازات جلسات درس عقاید، جلسه دیگری تشکیل دادند که در هشت رشته از مذاهب موجود جهان، افرادی پرورش یابند تا بتواننداز طریق بحث و مناظره یا نوشتن کتاب، با مبلغان مذاهب مختلف رو به رو شوند و به ایرادها و دلایل آنها پاسخ گویند.این جلسه در مدت کمی توانست فضلایی پرورش دهد که هر کدام در رشته خاص خود تخصص لازم را کسب نمودند. وهم اکنون جمعی از نویسندگان زبده جوان حوزه علمیه، محصول آن جلسه می باشند. همچنین برای رهایی جوانان از چنگال عوامل فساد به همکاری جمعی دست به تشکیل ( مجمع علمی نجات نسل جوان) زدند. یکی از نتایج این مجمع گذاردن نشریات جالب در اختیار جوانان بود که به سرعت جای خود را در میان جوانان کشور باز کرد.

----

هـ) مبارزه با التقاطیها معظم له در یکی از سفرهای خود به شهر شیراز با بازار گرم صوفیگری رو به رو شدند. گروهی از محضر ایشان در خواست نمودند که با قلم شیوای خود کتابی پیرامون اصول صوفیگری - که اتفاق و ادب در ان رعایت شده باشد - بنویسد.
معظم له نیز با استفاده از مدارک موجود، عقاید دسته مزبور را با کمال ادب و احترام - که همواره شیوه ایشان در نگارش می باشد- مورد بررسی و انتقاد قرار داده و کتابی نوشتند که به نام (جلوه حق) در سال ۱۳۳۰ انتشار یافت. طرز نگارش این کتاب توجه مخصوص حضرت آیت الله العظمی بروجردی (ره) را جلب نمود و مؤلف را به حضورخود پذیرفت ، پس از تقدیر از خدمات ازرنده ایشان بیاناتی ایراد فرمودند از جمله این که (من این کتاب را به هنگام فراغت مطالعه کردم و کوچکترین نقطه ضعفی در آن به نظرم نیامد. شکرالله مساعیک!)

----

و) تألیفات و آثار از معظم له تا کنون حدود یکصد و پنجاه جلد کتاب به چاپ رسیده که بعضی از آنها بیش از ۳۰ بار تجدید چاپ شده و بعضی به بیش از ده زبان زنده دنیا ترجمه شده و در کشورهای مختلف انتشار یافته است . تفسیر نمونه ایشان به چند زبان ترجمه شده و در اغلب خانه ها موجود است؛ این تفسیر و تفسیر موضوعی پیام قرآن باب تازه ای در تفسیر قرآن گشوده و کتب اعتقادی ایشان به هنگام هجوم مکاتب باطله، پناهگاهی برای طلاب و دانشجویان بود. از جمله کتب فقهی ایشان : انوار الفقاهه، والقواعد الفقیة و انوار الاصول و تقلیقات مستدل و مشروحی بر تمام عروة الوثقی می باشد که مکرر به چاپ رسیده است. رساله عملیه ایشان (توضیح المسائل) تا کنون بارها چاپ شده و این رساله به زبان عربی و اردو و ترکی آذری و انگلیسی نیز ترجمه و منتشر شده است.

----

ز) از آن جا که خدمات فرهنگی هنگامی ماندگار می شود که محل و جایگاه مناسبی برای آن در نظر گرفته شود، حضرت استاد برای خدمات علمی و فرهنگی خود ساختمان های مجهّز و آبرومندی را به کمک یاران خیّر و توده مردم علاقه مند، بنیان نهاده است.

خدمات فرهنگی[ویرایش]


← مدرسة الإمام امیرالمؤمنین) علیه السلام)
این مدرسه که در قم بنا نهاده شده نخستین مرکزی است که پایگاه فعّالیّت های فرهنگی ایشان در طول سالیان دراز بوده، مرکزی است بسیار پربرکت و مجهّز به مرکز انتشارات که تقریباً تمام مجلّدات بیست و هفت گانه تفسیر نمونه و بسیاری از کتب دیگر ایشان در آن جا نگاشته شده و سالیان متمادی مرکز درس های باشکوه فقه، اصول و عقاید ایشان بوده است.

← مدرسه امام مجتبی (علیه السلام)
این مدرسه مرکز پرورش گروهی از طلاّب با استعداد و یکی از بهترین مدارس حوزه علمیّه قم محسوب می شود.

← مدرسه امام حسین (علیه السلام)
این مدرسه محل استقرار مرکز تخصصی تفسیر قرآن کریم و همینطور به طور موقت (تا زمان آماده شدن ساختمان اصلی در جوار مسجد جمکران) محل استقرار مرکز تخصصی شیعه شناسی می باشد.
همچنین بخش کامپیوتر و اینترنت و دفتر مراجعات مردمی دفتر معظم له نیز در این ساختمان قرار دارند.
دفتر استاد که محلّ مراجعات مردم و ملاقات های شخصیّت ها با ایشان است مدتها در همین مدرسه واقع انجام می گرفت.

← مدرسه امام سجّاد (علیه السلام)
در این محل استقرار کتابخانه بزرگ تحقیقاتی معظم له، سالن ملاقات ها، بنیاد فقه اهل البیت(علیهم السلام) شورای استفتاء، دفتر انتشارات امام علی ابن ابیطالب(علیه السلام) بوده و همچنین در بخش هایی از آن محققان مختلف علوم دینی راجع به مسائلی که مورد نیاز بخش های مختلف دفتر می باشد به تحقیق و تالیف مشغولند.

← بنیاد فقه اهل بیت (علیه السلام)
این مرکز در مدرسه امام سجاد(علیه السلام) استقرار دارد و در حال حاضر در دو زمینه زیر دارای فعالیت می باشد:

←← دایرة المعارف فقه مقارن
این مجموعه از سال ۱۳۸۱ با هدف کمک به شکوفائی و پیشرفت و تعمیق فقه اهل بیت(علیهم السلام) به منظور ارائه فرهنگ غنی اهل بیت(علیهم السلام) در کنار مذاهب دیگر آغاز شد.
این مجموعه با در نظر گرفتن نظرات مذاهب أربعه اهل سنّت تا کنون یک جلد از این مجموعه را وارد بازار نموده است.


←← تهیّه و تنظیم آیات الاحکام
این قسمت که فعّالیت خود را از تیر ماه سال ۱۳۸۶ آغاز کرده، تصمیم دارد آیات مربوط به أحکام فقهی که بیش از ۵۰۰ آیه است را به صورت مجموعه ای درآورد تا گنجینه ای باشد از تلاشهای چندین ساله علمای حوزه در زمینه فقه اسلامی.
این مجموعه به نام موسوعه آیات الأحکام مزیّن خواهد شد. این مجموعه باارزش، با همّت تعدادی از محقّقین حوزه علمیه قم و تحت اشراف حضرت آیة اللّه مکارم شیرازی در حال تدوین است و قرار است به یاری خداوند متعال تا ۱۰ سال آینده به اتمام برسد. قابل ذکر است جلد اوّل این مجموعه پس از اتمام به بازار کتاب عرضه خواهد شد.


← مرکز تخصصی شیعه شناسی
این مرکز به طور موقت در مدرسه امام حسین(علیه السلام) واقع شده و به محض اتمام عملیات ساخت ساختمان مرکز شیعه شناسی در جوار مسجد مقدس جمکران به ساختمان اصلی خود منتقل می شود.
در این مرکز آموزشی، رشته تخصصی شیعه‌شناسی حوزه علمیه قم در دو سطح کارشناسی ارشد و دکتری برگزار می‌شود .
مرکز شیعه‌شناسی که زیر نظر معظم له فعالیت خود را آغاز خواهد نمود دارای بخش های مختلفی است که مرکز آموزش تخصصی شیعه‌شناسی یکی از بخش‌های آن است.


← مجموعه فرهنگی وزائرسرای امام محمد باقر و امام جعفر صادق (علیهماالسلام)
تحت اشراف مرجع عالیقدر جهان تشیع حضرت آیت ا... العظمی مکارم شیرازی (مدظله) در زمستان ۱۳۸۴ افتتاح و در فروردین۱۳۸۵ آماده بهره برداری قرار گرفت.
این مجموعه دارای ۱۵ پرسنل می باشد.
متراژ زائرسرای امام باقر(علیه السلام) ۱۵۰۰متر و وامام صادق(علیه السلام)۷۰۰متر می باشد .
این مجموعه دارای ۸۰ سوئیت می باشد که در ۴طبقه و بصورت کامل شامل آشپزخانه با تمامی امکانات ،سرویس بهداشتی می باشد.
حسینیه ، کتابخانه و پارکینگ از قسمت های قابل توجه این مجموعه می باشند .بعنوان نمونه کتابخانه معظم له که در طبقه منهای یک با متراژ۶۰۰متر واقع شده است با نام کتابخانه امامین همامین دارای ۹۵۰۰ جلذ عنوان کتاب و ۱۳۰ عضو روزانه از ساعت ۳۰/۷ صبح الی ۷ بعدازظهر آماده ارائه خدمات به روحانیون وطلاب و سایر اقشار جامعه و همچنین زائران مستقر در زائر سرا می باشد.
حسینیه مجموعه هم ضمن استفاده در برپایی نمازهای جماعت ظهر و عصر و مغرب وعشاء محلی برای سخنرانی معظم له در دیدار با اقشار جامعه در مدت اقامتشان در زائرسرا می باشد.
پارکینگ از قسمتهای دیگر مجموعه است که برای رفاه حال مسافران در طبقه منهای۲ درنظر گرفته شده است.

← مجتمع فرهنگی خاتم الأنبیاء
جمعی از مقلّدان و همشهریان ایشان انتظار داشتند که یک حرکت فرهنگی علمی و دینی گسترده را در موطن مألوف خویش (شیراز) آغاز کنند که امواج آن استان فارس را فراگیرد، پس از مشورت های لازم زمینی به وسعت دوازده هزار و پانصد متر در یک محلّه حسّاس و محروم شهر (خیابان احمدی نو) تهیّه کردند و احداث پنج مرکز دینی در کنار هم ۱- دارالقرآن برای تربیت معلّمان قرآن و علوم قرآنی و تفسیر ۲- حوزه علمیه ۳- مسجد ۴- کتابخانه مجهّز ۵- سالن بزرگ دارالقرآن برای تشکیل همایش های بزرگ قرآنی و دینی، آغاز شده است. و به برکت الطاف الهی دارالقرآن آن به بهره برداری رسیده است.

← مرکز فرهنگی و دار المبلّغین فلسفی در تهران
تهران پایگاه حکومت اسلامی است و مبلّغین دینی بسیاری دارد، حضرت استاد مایل بودند که کانونی برای این مبلّغان ساخته شود و آموزش های لازم برای آشناتر شدن به مسائل زمان و شبهات و پاسخ شبهات و هماهنگی در مسائل تبلیغی، به عمل آید، اضافه بر این گروه تازه ای هم برای تبلیغ اسلام در داخل و خارج پرورش یابند.برای این منظور خانه مرحوم خطیب شهیر قرن حاضر حجّة الاسلام و المسلمین آقای فلسفی)رحمه الله( را خریداری کردند تا بنای با شکوهی در آن بسازند و کلاس های درس و کتابخانه و سالن اجتماعات در آن فراهم گردد.و از آن جا که این خطیب بزرگ مدت ۸۲ سال از عمر پربرکت نود و چند ساله خود را در راه اعتلای اسلام و مکتب اهل بیت (علیهم السلام) صرف نمود، حضرت استاد دریغ داشتند که نام او فراموش شود و از این خادم شایسته سالار شهیدان امام حسین)علیه السلام( قدردانی نشود و لذا این مرکز را به نام آن خطیب بزرگوار نامگذاری کردند تا با یک کرشمه چند کار انجام شود.

ساخت و ساز بنای آن انجام شده و انشاء اللّه به زودی برنامه آن نیز آغاز می شود


← سایت اینترنتی
امروزه بهره گیری از تکنولوژی در تمامی امور بخش لاینفک زندگی افراد شده است، در همین راستا به منظور تسهیل در دسترسی عموم کاربران به مباحث مختلف اسلامی از جمله: احکام و مسائل شرعی، معارف اسلامی، مسائل اعتقادی و... دفتر معظم له اقدام به راه اندازی پایگاه اینترنتی نموده است. که از دو قسمت فنی و تحقیقاتی تشکیل می گردد:
در بخش فنی، کلیه امور فنی از قبیل طراحی، برنامه نویسی، نگهداری، حروفچینی، و آماده سازی فنی مطالب جهت قرار گرفتن در سایت و همچنین رصد فضای نت جهت اطلاع از آخرین تحولات مختلف سیاسی و مذهبی جهان انجام می گیرد. این بخش، دارای دو شیفت کاری و تقریبا ۱۰ پرسنل می باشد.
و در بخش تحقیقات که فعالیت اصلی آن تولید محتوا برای پایگاه می باشد، اعضای آن از دانش آموختگان سطوح عالی حوزه هستند و به عنوان پژوهشگر در این بخش مشغول به فعالیت می باشند.
مباحثی که توسط اعضاء گروه تحقیق تهیه و تنظیم می گردد، در نهایت در یک جلسه علمی با حضور محققین و سرپرست واحد تحقیقات مطرح می گردد، پس از بررسی و بازبینی، ویراستاری و به شیوه ای جدید و در نوع خود منحصر به فرد در اختیار عموم کاربران محترم قرار می گیرد.

← بنای ۱۱۰ مسجد و ۱۱۰ مدرسه در مناطق محروم
سال ۱۳۷۹ که جمع دو عید غدیر در یک سال شمسی به نام سال امیرالمومنین (علیه السلام) نامیده شد و مراسم پرشکوهی در این سال در سراسر کشور و حتّی در خارج از کشور انجام گرفت، حضرت استاد به فکر انجام یک خدمت ماندگار در این سال افتادند، و همّت بر بنای ۱۱۰ مدرسه فرهنگی و ۱۱۰ مسجد که به مقیاس حروف ابجد با نام مقدّس «علی (علیه السلام) « هماهنگ است در مناطق بسیار محروم کشور مخصوصاً در شرق خراسان و منطقه سیستان و بلوچستان گذاشتند.

از جمعی از تجّار خیّر و افراد نیکوکار دعوت به عمل آوردند و طرح خود را مطرح کردند و آنها هم استقبال نموده، کانونی به همین نام با یک هیئت امنای هفت نفری به وجود آمد تا به کمک محرومان مخصوصاً شیعیان محروم و مظلوم بشتابند، این برنامه هم اکنون به ثمر نشسته و مساجد و مدارس متعدّدی در مناطق مذکور ساخته شده و به نام مبارک «الغدیر» یا «أمیرالمؤمنین (علیه السلام) « نامیده شده و برنامه انشاءاللّه همچنان به پیش می رود تا به حدّ نصاب لازم یعنی عدد ۱۱۰ برسد.
این حرکت مایه امیدواری زیادی برای پیروان مکتب اهل بیت (علیهم السلام) شده است.
لازم به ذکر است که این مساجد و مدارس در روستاهای محروم و دورافتاده به مقدار نیازشان ساخته می شود و در شهرهای محروم نیز، بزرگتر و در حدّ نیازشان

منبع[ویرایش]
پایگاه اطلاع رسانی آیة الله مکارم شیرازی    






جعبه‌ابزار