لفظ متشابه

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



‌لفظ متشابه، لفظ فاقد ظهور در هیچ یک از معانی آن است.


تعریف

[ویرایش]

لفظ متشابه، از اقسام الفاظ غیر واضح بوده و عبارت است از لفظی که در هیچ یک از معناهایی که از آن فهمیده می‌شود، ظهور ندارد؛ بنابراین، لفظ متشابه، بین لفظ مؤوّل و مجمل مشترک است؛ به این بیان که اگر لفظ غیر واضح دارای معنای مرجوح باشد، به آن مؤوّل، و در صورتی که بر معانی متعدد، به گونه‌ای یکسان صدق کند، به آن مجمل می‌گویند.

← مثال


مانند لفظ «صعید» در آیه: ﴿... فَلَمْ تَجِدُوا ماءً فَتَیَمَّمُوا صَعِیداً طَیِّباً﴾ که روشن نیست مراد از آن مطلق روی زمین است یا خاک خالص.
[۴] زهیر المالکی، محمد ابو النور، اصول الفقه، ج۲، ص۱۸.
[۵] جناتی، محمد ابراهیم، منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، ص۱۵/۱۹.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. نساء/سوره۴، آیه۴۳.    
۲. ابن فارس، احمد، معجم مقاییس اللغة، ج ۳، ص ۲۸۷.    
۳. علامه حلی، حسن بن یوسف، مبادئ الوصول الی علم الاصول، ص ۷۲.    
۴. زهیر المالکی، محمد ابو النور، اصول الفقه، ج۲، ص۱۸.
۵. جناتی، محمد ابراهیم، منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، ص۱۵/۱۹.


منبع

[ویرایش]

فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۶۷۳، برگرفته از مقاله «لفظ متشابه».    

رده‌های این صفحه : الفاظ غیر واضح




جعبه ابزار