قبضذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



قبض ، مصدر ثلاثي مجرد از « قبض ، يقبض » و در لغت به معناي به دست گرفتن و به معناي گرفتن با تمام كف دست آمده است . و همچنين به معناي تملیک ، تملّك و تصرّف و جمع شدن به كار رفته است .


معنای لغوی قبض

[ویرایش]

قبض در لغت اخذ مطلق یا گرفتن به دست یا گرفتن به تمام کف می باشد. [۱] [۲] [۳]

معنای اصطلاحی قبض

[ویرایش]

اين واژه در فقه و حقوق به معناي واحد و مشابهي به كار مي رود و به طور كلي ، اصطلاح قبض حقیقت شرعیه ندارد بلكه بر معناي لغوي و عرفي خود باقي است و در كتاب يا سنّت يا موارد اجماع، هر جا كه لفظ قبض استفاده شده ، در حقيقت به معناي عرفي آن رجوع مي كند كه همان استيلاي عرفي و استقلال است ، چه به وسيله دست صورت گيرد ، چه با خط نوشته شود و اگر مركب باشد بر آن سوار شود .
در اصطلاح ،قبض در غیر منقول به تخلیه تفسیر شده است.
فقهای عظام هم چنان که در مکاسب می نویسد به اتفاق آراء این تفسیر را پذیرفته اند.

← ماهیت قبض در غیر منقول


لیکن در ماهیت قبض در غیر منقول اختلاف نموده وتعریفات گوناگونی ذکر کرده اند که شاید مهم ترین آن ها به شرح ذیل است:
الف. قبض در منقول،نقل ودر مکیل و موزون،کیل ووزن آن ها است.
ب.قبض در حیوان نقل است ودر مکیل و موزون و معدود،کیل ووزن و شمارش آن ها است ودر لباس گذاشتن آن در دست است.
ج.قبض در منقول تحویل و نقل است. [۴] [۵] [۶] [۷] .
د. قبض عبارت از استقلال و استیلاء به ید است.
مقتضای تحقیق آن است که بگوییم قبض مطلقا تسلط و استیلاء یافتن شخصی بر چیزی است که به موجب معامله به وی اختصاص یافته است. [۸]


پانویس

[ویرایش]
 
۱. نهایة اللغة ماده قبض
۲. مکاسب شیخ انصاری،ص۳۰۹ .
۳. حدائق الناضره،ج۵،ص۱۲۵
۴. مکاسب شیخ انصاری ص۱۲۵ .
۵. حدائق الناضره ج۵ ص۱۲۵.
۶. المغنی ابن قدامه ج۴،ص۲۵۰
۷. تذکرة الفقهاء ج۲،کتاب بیع
۸. مکاسب شیخ انصاری ص۳۰۹


منبع

[ویرایش]

فرهنگ اصطلاحات فقه اسلامی(در باب معاملات)،تحقیق و نگارش،محسن جابری عربلو،ص۱۳۹-۱۳۸.



جعبه‌ابزار