غسل مس میتذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



غسل مسّ میّت از غسل‌های واجب می باشد.


تعریف

[ویرایش]

غسل مسّ میّت، غسلی است که به سبب لمس بدن میّت بر لمس کننده واجب می شود.

کاربرد فقهی

[ویرایش]

از احکام آن در باب طهارت سخن گفته اند.

حکم تکلیفی

[ویرایش]

به قول مشهور، بر کسی که بدن مرده ای را پس از سرد شدن و پیش از غسل دادن او لمس کرده، واجب است غسل کند. از برخی قدما استحباب آن نقل شده است. [۱] [۲]
به قول مشهور، لمس قطعه جدا شده از انسان ، اعم از مرده و زنده، در صورتی که استخوان داشته باشد، موجب غسل است. [۳]

حدث بودن

[ویرایش]

آیا مس میّت، همچون جنابت و حیض ، حدث اکبر به شمار می رود و در نتیجه تمامی اعمال مشروط به طهارت ، از قبیل نماز ، طواف ، روزه ، دخول و مکث در مسجد ، منوط به انجام دادن غسل مس میّت می باشد یا حدث اصغر محسوب می گردد و تنها اعمال مشروط به وضو ، مانند نماز و دست زدن به خط های قرآن منوط به آن است و یا حدث به شمار نمی رود، بلکه واجبی مستقل است، مانند غسل احرام و جمعه نزد قائلان به وجوب آن؟ مسئله محل اختلاف است. قول نخست منسوب به مشهور است. [۴] [۵] [۶] [۷]

استثناء

[ویرایش]

از وجوب غسل مسّ میّت، لمس بدن معصوم علیه السّلام و شهید و نیز بنابر قول جمعی، لمس بدن کسی که پیش از اجرای حد یا قصاص غسل میّت کرده، استثنا شده است. در این موارد مسّ میّت موجب غسل نمی شود. [۸] [۹] [۱۰] [۱۱]

نوع وجوب

[ویرایش]

بنابر اینکه غسل مسّ میّت واجبی مستقل نباشد، وجوب آن غیری و شرطی خواهد بود، یعنی برای انجام دادن عمل واجب مشروط به طهارت، همچون نماز وطواف واجب ، واجب است، چنان که شرط اعمالی که مشروط به طهارت است، می باشد، مانند خواندن نماز مستحب . [۱۲] [۱۳] لیکن بنابر قول به حدث اصغر بودن مس میّت، داخل شدن در مسجد و مشاهد مشرّفه و نیز قرائت سوره های دارای سجده واجب ، جایز است و مشروط به غسل کردن نیست. [۱۴]

چگونگی

[ویرایش]

غسل مسّ میّت همانند دیگر غسل ها به دو گونه ترتیبی و ارتماسی انجام می شود. [۱۵]

احکام

[ویرایش]

غسل مسّ میّت با لمس کردن بدن میّت قبل از اتمام غسل‌های سه گانه واجب می شود. بنابر این، در صورتی که حتی در اثنای غسل سوم بدن میّت را لمس کند، غسل واجب می شود. [۱۶]
آیا وضو با مسّ میّت باطل می شود؟ مسئله اختلافی است. [۱۷] [۱۸] [۱۹]
چنانچه در اثنای غسل، میّتی را مسّ کند، غسلش باطل می شود و باید دوباره غسل کند. لیکن اگر حدثی دیگر، خواه اصغر، مانند ادرار یا اکبر، مانند جنابت عارض شود، در صحّت غسل اختلاف است [۲۰].
تکرار مسّ میّت موجب تکرار غسل نمی شود. [۲۱]
غسل مسّ میّت به قول مشهور کفایت از وضو نمی کند و برای نماز ، علاوه بر غسل باید وضو بگیرد. [۲۲] [۲۳]

پانویس

[ویرایش]
 
۱. الحدائق الناضرة، ج۳، ص۳۲۷.    
۲. مفتاح الکرامة، ج۲، ص۸۶۸-۸۶۹.
۳. مفتاح الکرامة، ج۲، ص۸۷۰-۸۷۲.
۴. الحدائق الناضرة، ج۳، ص۳۳۹-۳۴۱.    
۵. مصابیح الظلام، ج۴، ص۳۸.
۶. مفتاح الکرامة، ج۲، ص۸۶۹-۸۷۰.
۷. العروة الوثقی، ج۲، ص۱۰-۱۱.    
۸. جواهر الکلام، ج۵، ص۳۰۷.    
۹. کتاب الطهارة (شیخ انصاری)، ج۴، ص۴۳۴.
۱۰. العروة الوثقی، ج۲، ص۵.    
۱۱. العروة الوثقی، ج۲، ص۹.    
۱۲. مستمسک العروة، ج۳، ص۴۸۲-۴۸۳.    
۱۳. مصباح الهدی، ج۵، ص۳۰۹-۳۱۱.
۱۴. العروة الوثقی، ج۲، ص۱۱.    
۱۵. موسوعة الخوئی، ج۸، ص۲۴۷.    
۱۶. العروة الوثقی، ج۲، ص۳.    
۱۷. العروة الوثقی، ج۲، ص۹-۱۰.    
۱۸. الحدائق الناضرة، ج۳، ص۳۳۹.    
۱۹. موسوعة الخوئی، ج۸، ص۲۴۶-۲۴۷.    
۲۰. العروة الوثقی، ج۲، ص۱۱-۱۲.    
۲۱. العروة الوثقی، ج۲، ص۱۲.    
۲۲. مختلف الشیعة، ج۱، ص۳۳۹.    
۲۳. مهذب الاحکام، ج۳، ص۳۴۰.


منبع

[ویرایش]

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج۵، ص۵۷۱، برگرفته از مقاله«غسل مس میت».    



جعبه‌ابزار