علی بن یقطین

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



علی بن یقطین (۱۲۴-۱۸۲ق/۷۴۲-۷۹۸م)، محدّث، فقیه، متکلّم و از بزرگان شیعی بود.


پیشینه

[ویرایش]

وی در کوفه ‌زاده شد و همراه پدر به مدینه هجرت کرد و پس از آن به بغداد آمد. در آغاز به داد و ستد ابزار (نوعی ادوی) می‌پرداخت،
[۱] طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۰۳، مشهد، ۱۳۴۸ش.
سپس در دستگاه خلافت عبّاسیان راه یافت و از کارگزاران مهدی عباسی
[۲] طبری، محمد بن جریر، تاریخ طبری، ج۳، ص۵۲۲، به کوشش دخویه، لیدن، ۱۸۷۹-۱۸۸۱، فهرست.
و از نزدیکان خلیفه هارون ‌الرشید (د ۱۹۳ق/۸۰۹م) گردید.

مذهب

[ویرایش]

در شیعی بودن او تردید نیست، اما مذهب او همانند پدرش از نظر عباسیان پنهان بود. وی با امام موسی کاظم (علیه‌السلام) (۱۲۸-۱۸۳ق/۷۴۶-۷۹۹م) ارتباط نزدیک داشت و نزد آن امام از اعتبار بسیاری برخوردار بود. نویسندگان شیعی بر این باورند که او به توصیۀ امام کاظم (علیه‌السلام) در دستگاه خلافت باقی ماند تا از ستمدیدگان پشتیبانی کند و یاور شیعیان باشد. از این‌رو بار‌ها دربارۀ مذهب و ارتباط او با امام کاظم (علیه‌السلام) به هارون سعایت شد، ولی گزندی به او نرسید. در مورد ایمان و پارسایی علی بن یقطین روایات بسیاری آمده‌ است، از جمله این‌که امام کاظم (علیه‌السلام) بهشت را برای او تضمین کرده‌ است.
[۴] طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۰۴-۲۰۵، مشهد، ۱۳۴۸ش.


راوی موثق

[ویرایش]

او از راویان موثّقی است که یک حدیث از امام صادق (علیه‌السلام) و احادیث بسیاری از امام کاظم (علیه‌السلام) نقل کرده‌است و راویان متعددی از وی روایت کرده‌اند. کتاب‌هایی به او منسوب است.
[۵] طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۳۴، مشهد، ۱۳۴۸ش.
خزیمه، یعقوب و عبید، سه فرزند دیگر یقطین، نیز از راویان حدیث و از اصحاب امام کاظم (علیه‌السلام) بوده‌اند.

وفات

[ویرایش]

علی بن یقطین در زمانی که امام کاظم زندانی بود در بغداد درگذشت.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۰۳، مشهد، ۱۳۴۸ش.
۲. طبری، محمد بن جریر، تاریخ طبری، ج۳، ص۵۲۲، به کوشش دخویه، لیدن، ۱۸۷۹-۱۸۸۱، فهرست.
۳. امین، محسن، اعیان الشیعة، ج۸، ص۳۷۱، بیروت، ۱۴۰۳ق.    
۴. طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۰۴-۲۰۵، مشهد، ۱۳۴۸ش.
۵. طوسی، محمد بن حسن، اختیار معرفة الرجال، ج۱، ص۲۳۴، مشهد، ۱۳۴۸ش.


منبع

[ویرایش]
دانشنامه بزرگ اسلامی، مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، برگرفته از مقاله «آل‌یقطین»، ج۲، ص۴۸۸.    






جعبه‌ابزار