عداوتذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



یکی از اقسام اخلاق رذیله که خود منشاء بسیاری از صفات ناپسند و زشت است کینه‌توزی و عداوت می‌باشد.


انواع عداوت

[ویرایش]

عداوت و دشمنی بر دو قسم است: زیرا که هر که عداوت کسی را در دل دارد یا آن را در دل پنهان می‌کند و انتظار زمان فرصت را می‌کشد، یا علانیه و آشکار در صدد ایذا و اذیت آن شخصی است که او را دشمن دارد، و اظهار عداوت او را می‌کند.
قسم اول: را «حقد و کینه» گویند، که عبارت است از: پنهان کردن عداوت شخصی در دل.
قسم دوم: را «عداوت» نامند.

منشاء عداوت

[ویرایش]

عداوت ثمره حقد و کینه است، زیرا که، چون کینه قوت گرفت و عداوت شدید گردید، خزانه دل از محافظت آن عاجز، و پرده از روی کاربر می‌دارد.

منشاء حقد و کینه

[ویرایش]

حقد و کینه از ثمرات غضب است، زیرا که، چون آدمی بر دیگری خشم گیردو به جهت عجز از انتقام یا مصلحتی دیگر آن وقت اظهار غضب نکند و خشم خود رافرو برد و در دل خود پنهان سازد کینه حاصل می‌شود. و هر یک از این دو قسم از صفات مهلکه و اخلاق رذیله است.

کینه و عداوت در اخبار

[ویرایش]

از اخبار مستفاد می‌شود که، مؤمن کینه‌توز نیست. و در غالب اوقات صفات مهلکه دیگر نیز از کینه و عداوت متولد می‌گردد، چون حسد و غیبت و دروغ و بهتان و شماتت و اظهار عیب و دوری و ایذاء و سخریت و استهزاء و غیر اینها از آفات و اعمال محرمه که دنیا و دین آدمی را فاسد می‌سازد. و اگر فرض شود که هیچ یک از اینها حاصل نشود همان خود بغض و عداوت او از امراضی است که نفس قدسی را بیمار، و همیشه روح از آن متالم و در آزار است. آدمی را از بساط قرب الهی دور، و از مرافقت ساکنان عالم قدس مهجور می‌گرداند. و صاحب خود را منع می‌کند از آنچه شیوه اهل ایمان و شیمه اخیار و نیکان است، و از بشاشت وشکفتگی و مهربانی و فروتنی و مرافقت و همنشینی نسبت به کسی که کینه او را در دل دارد. و خود را از اعانت و قضاء حوائج او باز می‌دارد. و هر یک از اینها درجه‌ای از دین را کم می‌کند و پرده میان آدمی و میان بار یافتگان بزم تقرب می‌گردد. و از این جهت است که در اخبار و آثار مذمت بی شمار در خصوص عداوت و دشمنی وارد شده است. حتی اینکه حضرت پیغمبر (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلّم) فرمودند که: «هیچ وقتی جبرئیل (علیه‌السّلام) به نزد من نیامد مگر این که گفت: ‌ای محمد! از عداوت و دشمنی مردم احتراز کن». [۱]و فرمودند که: «جبرئیل هرگز در هیچ امری این قدر به من وصیت نکرد که در خصوص عداوت مردم». [۲] و حضرت صادق (علیه‌السّلام) فرمودند که: «هر که تخم عداوت بکارد همان را که کاشته است درو می‌کند». [۳]

پانویس

[ویرایش]
 
۱. کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، ج۲، ص۳۰۱.    
۲. کلینی، محمد بن یعقوب، اصول کافی، ج۲، ص۳۰۲.    
۳. شیخ حر عاملی، محمد بن حسن، وسائل الشیعه، ج۸، ص۵۶۹.    


منبع

[ویرایش]
پایگاه اطلاع رسانی حوزه، برگرفته از مقاله «عداوت و دشمنی».    


رده‌های این صفحه : اخلاق اسلامی | دشمنی | رذائل اخلاقی




جعبه‌ابزار