ظرف

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ظرف وسیله‌ای برای نگهداری چیزی می‌باشد.


تفاوت آنیه با ظرف

[ویرایش]

در روایات، «آنیه» موضوع احکامی که خواهد آمد قرار گرفته و نه «ظرف»؛ هرچند به تصریح برخی لغویان میان این دو واژه تفاوتی نیست؛ لیکن به نظر عرف «آنیه» اخص از ظرف است؛ از این رو، ظرف بر آنچه آنیه صدق می‌کند، اطلاق می‌شود؛ لیکن آنیه بر همه آنچه که ظرف بر آن صدق می‌کند، اطلاق نمی‌شود، مانند کیسه.
[۲] کشف الغطاء، ج۲، ص۳۹۲- ۳۹۳.
[۳] مصباح الهدی، ج۲، ص۴۶۶.
[۴] مهذب الاحکام، ج۲، ص۱۵۵.


مراد از آنیه در کلمات فقها

[ویرایش]

مراد از آنیه در کلمات فقها معنای عرفی آن است؛ لیکن در اینکه معنای عرفی آنیه چیست دیدگاهها مختلف است.

← قول اول


برخی گفته‌اند: آنیه چیزی است که این ویژگیها را داشته باشد: ظرف باشد؛ مظروف آن قابل جدا شدن از آن باشد؛ از ظروفی باشد که اعضای خانواده به طور متعارف برای خوردن، نوشیدن، پختن، شستن و مانند آن از آن استفاده می‌کنند؛ ته داشته باشد تا مظروف در آن قرار گیرد و نیز اطراف آن مقداری بالا آمده باشد.
[۵] کشف الغطاء، ج۲، ص۲۹۲- ۲۹۳.


← قول دوم


برخی، بعضی ویژگیهای یاد شده را نپذیرفته و مفهوم آنیه را گسترده‌تر از آن دانسته و گفته‌اند: قدر متیقن از معنای آنیه این است که آنیه به آلاتی گفته می‌شود که به لحاظ شأنی ساخته شده تا از آن، هنگام نیاز به عنوان ظرف نیز استفاده شود؛ هرچند بالفعل برای این جهت ساخته نشده باشد، بلکه برای غرضی دیگر ساخته شده باشد.
[۶] مصباح الفقیه، ج۸، ص۳۶۳.


← قول سوم


برخی دیگر گفته‌اند: مفهوم آنیه از مفاهیم مجمل است؛ از این رو، به قدر متیقن اکتفا می‌شود و قدر متیقن از مفهوم آنیه ظرفی است که برای خوردن یا نوشیدن ساخته شده است. صاحب این دیدگاه در ادامه می‌افزاید: بلکه ممکن است گفته شود: عنوان آنیه به ظرفی اختصاص دارد که قابل استفاده برای نوشیدن باشد.
با توجه به تعاریف مختلف، بعضی ظرفها طبق بعضی تعریفها خارج از عنوان آنیه و طبق بعضی تعریفهای دیگر داخل در آن خواهد بود؛ از این رو، کلمات فقها مختلف است؛ برخی، ظروفی را از آنیه بر شمرده و برخی دیگر آنها را خارج از آن دانسته‌اند.

اجکام مرتبط

[ویرایش]

از ظرف به معنای عام در باب تجارت تحت عنوان «اِندار» (کم کردن وزن ظرف) در بیع بحث کرده‌اند. و از ظرف به معنای خاص که به آن «آنیه» گفته می‌شود و موضوع این مقاله است در بابهای طهارت، زکات و اطعمه و اشربه سخن گفته‌اند.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. الفروق اللغویة، ص۷.    
۲. کشف الغطاء، ج۲، ص۳۹۲- ۳۹۳.
۳. مصباح الهدی، ج۲، ص۴۶۶.
۴. مهذب الاحکام، ج۲، ص۱۵۵.
۵. کشف الغطاء، ج۲، ص۲۹۲- ۲۹۳.
۶. مصباح الفقیه، ج۸، ص۳۶۳.
۷. التنقیح (الطهارة)، ج۳، ص۳۲۹ -۳۳۰.    
۸. العروة الوثقی، ج۱، ص۲۹۴ -۲۹۵.    


منبع

[ویرایش]
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم‌السلام، ج۵، ص۲۵۱، برگرفته از مقاله «ظرف».    


رده‌های این صفحه : اصطلاحات فقهی | بیع | طهارت | فقه




جعبه‌ابزار