سیره عقلا

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



سیره عقلا، عادت عقلی عقلا بر فعل یا ترک کاری است.


معنای سیره عقلا

[ویرایش]

سیره عقلا، به معنای روش و شیوه مستمر عملی همه عقلای عالم بر انجام یا ترک عملی است.

توضیح

[ویرایش]

عقلای عالم، با این که در زمان‌ها و مکان‌های مختلف زندگی می‌کنند و دارای دین ، مذهب و فرهنگ متفاوت می‌باشند، در مواردی بدون توافق قبلی، عملی یکسان را به طور مستمر انجام می‌دهند؛ برای مثال، همه آنها ظواهر کلام را حجت دانسته و به آن تمسک می‌نمایند و یا همه عقلا در چیزهایی که علم و تخصصی درباره آنها ندارند به خبره رجوع می‌کنند؛ چنان که مریض به طبیب و جاهل به عالم رجوع می‌کند.
برخی سیره عقلایی را فراگیرتر از سلوک و رفتار خارجی دانسته و آن را شامل مرتکزات عقلایی نیز می‌دانند، هر چند بر طبق آن مرتکزات، در خارج هیچ گونه عملی صورت نگیرد.

انواع سیره عقلا

[ویرایش]

سیره عقلایی انواعی دارد:
۱. گاهی سیره عقلایی موضوع حکم شرعی را تبیین می‌نماید؛
۲. گاهی سیره عقلایی ظهور الفاظ را منقح نموده و در کشف مراد متکلم ، چه شارع و چه غیر آن، دخالت می‌نماید؛
۳. گاهی سیره عقلایی سبب استنباط حکم شرعی می‌گردد، و آن در جایی است که در مسئله، نصی وجود نداشته باشد.
[۳] کتابشناسی اصول فقه شیعه، مهریزی، مهدی، ص۳۰.
[۶] مبادی فقه و اصول، فیض، علیرضا، ص (۲۰۷-۲۰۳).
[۷] شرح اصول فقه، محمدی، علی، ج۳، ص۳۲۷.
[۸] منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، جناتی، محمد ابراهیم، ص۴۱۳.
[۱۲] تحریر المعالم، مشکینی، علی، ص۳۱.
[۱۴] المعجم الاصولی، حیدر، محمد صنقور علی، ص (۶۴۰-۶۳۹).


عناوین مرتبط

[ویرایش]

عرف.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. الاصول العامة للفقه المقارن، طباطبایی حکیم، محمد تقی، ص (۱۹۸-۱۹۷).    
۲. بحوث فی علم الاصول، صدر، محمد باقر، ج۴، ص۲۳۴.    
۳. کتابشناسی اصول فقه شیعه، مهریزی، مهدی، ص۳۰.
۴. دروس فی علم الاصول، صدر، محمد باقر، ج۲، ص۱۲۸.    
۵. المعالم الجدیدة للاصول، صدر، محمد باقر، ص۱۶۸.    
۶. مبادی فقه و اصول، فیض، علیرضا، ص (۲۰۷-۲۰۳).
۷. شرح اصول فقه، محمدی، علی، ج۳، ص۳۲۷.
۸. منابع اجتهاد (از دیدگاه مذاهب اسلامی)، جناتی، محمد ابراهیم، ص۴۱۳.
۹. الرسائل، خمینی، روح الله، ج۲، ص۱۳۰.    
۱۰. اصول الفقه، مظفر، محمد رضا، ج۲، ص۱۶۲.    
۱۱. منتهی الدرایة فی توضیح الکفایة، جزایری، محمدجعفر، ج۵، ص۲۹۲.    
۱۲. تحریر المعالم، مشکینی، علی، ص۳۱.
۱۳. مفاتیح الاصول، مجاهد، محمد بن علی، ص۱۹۴.    
۱۴. المعجم الاصولی، حیدر، محمد صنقور علی، ص (۶۴۰-۶۳۹).


منبع

[ویرایش]

فرهنگ‌نامه اصول فقه، تدوین توسط مرکز اطلاعات و مدارک اسلامی، ص۲۷۵، برگرفته از مقاله «سیره عقلا».    


رده‌های این صفحه : اصول فقه | سیره | سیره عقلا | مباحث حجت




جعبه ابزار