سرگین

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



فضله چارپایان، بویژه دامها را سرگین گویند. از احکام آن در بابهاى طهارت، تجارت و اطعمه و اشربه سخن گفته‏اند.


سرگین در باب طهارت

[ویرایش]


← سرگین چهارپایان


سرگین چارپایان حرام گوشت نجس است. سرگین چارپایان‌ حلال گوشت، حتى- بنابر مشهور- چارپایانى که گوشت آنها مکروه است، پاک مى‏باشد؛
لیکن بر طرف نکردن آن از لباس و بدن و آلوده بودن به آن، کراهت دارد.

← استنجا با سرگین پاک


بنابر قول مشهور، استنجای مخرج غائط با سرگین خشک پاک، حرام است.
بر حرمت ادعای اجماع نیز شده است؛
لیکن برخى، قائل به کراهت آن شده‏اند.
[۷] وسائل الشیعة ج۱، ص۳۵۷.

برخى نیز در حرمت استنجا با آن تأمل و توقف کرده‏اند.
[۸] العروة الوثقى‏ ج۱، ص۳۱۸.
بعضى گفته‏اند: ظاهر نص و فتوا اختصاص حرمت به سرگین چار پایان داراى سم بدون شکاف (حافر)، همچون اسب، قاطر و الاغ است و شامل چارپایان دیگر که سُمشان شکاف دار است، مانند شتر، گاو، گوسفند و آهو نمى‏شود.
بنابر قول به حرمت، چنانچه کسى با سرگین خشک پاک استنجا و غائط را با آن برطرف کند آیا کفایت مى‏کند و محل پاک مى‏شود یا نه؟ مسئله اختلافى است.
[۱۰] مدارک الأحکام ج۱، ص۱۷۳.


سرگین در باب تجارت

[ویرایش]


← خرید و فروش سرگین نجس


خرید و فروش سرگین نجس بنابر قول مشهور باطل،
بلکه بر آن ادعاى اجماع شده است؛
لیکن برخى در بطلان آن تأمل کرده‏اند.
[۱۵] کفایة الأحکام ج۱، ص۴۲۳.


← خرید و فروش سرگین پاک


داد و ستد سرگین پاک بنابر قول مشهور جایز و صحیح، بلکه بر آن ادعاى اجماع شده است؛
[۱۶] مفتاح الکرامة ج۸، ص۳۶-۳۷.

هرچند عدم جواز خرید و فروش آن نیز به برخى نسبت داده شده است.

← انتفاع از سرگین نجس


بنابر قول به حرمت معامله سرگین نجس، انتفاع از آن به عنوان کود زراعت و درختان و مانند آن و نیز ذخیره سازى آن براى بهره بردارى، به تصریح برخى جایز است.

سرگین در باب اطعمه و اشربه

[ویرایش]

خوردن سرگین، حتى پاک آن حرام است.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. التنقیح (الطهارة) ج۱، ص۴۴۵-۴۶۰.    
۲. المهذب ج۱، ص۵۲.    
۳. کشف اللثام ج۱، ص۴۱۷-۴۱۹.    
۴. جامع المدارک ج۱، ص۳۲.    
۵. مستند الشیعة ج۱، ص۳۷۹-۳۸۰.    
۶. المعتبر ج۱، ص۱۳۲.    
۷. وسائل الشیعة ج۱، ص۳۵۷.
۸. العروة الوثقى‏ ج۱، ص۳۱۸.
۹. جواهر الکلام ج۲، ص۴۹-۵۰.    
۱۰. مدارک الأحکام ج۱، ص۱۷۳.
۱۱. جواهر الکلام ج۲، ص۵۴-۵۵.    
۱۲. کتاب المکاسب ج۱، ص۲۳.    
۱۳. تذکرة الفقهاء ج۱۰، ص۳۱.    
۱۴. مجمع الفائدة ج۸، ص۳۹.    
۱۵. کفایة الأحکام ج۱، ص۴۲۳.
۱۶. مفتاح الکرامة ج۸، ص۳۶-۳۷.
۱۷. مستند الشیعة ج۱۴، ص۸۳.    
۱۸. مستند الشیعة ج۱۴، ص۸۳.    
۱۹. قواعد الأحکام ج۲، ص۶.    
۲۰. قواعد الأحکام ج۳، ص۳۲۹.    
۲۱. الروضة البهیة ج۷، ص۳۰۹.    


منبع

[ویرایش]
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت، ج۴، ص۴۴۴-۴۴۹.    


رده‌های این صفحه : بیع | طهارت | فقه




جعبه ابزار