ذراعذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ذراع دو تعریف دارد و در ابواب مختلف فقهی مانند طهارت ،صلات از آن بحث می شود .


تعریف اول ذراع

[ویرایش]

ذراع به حد فاصل آرنج تا سر انگشت میانی می گویند.

تعریف دوم ذراع

[ویرایش]

واحد اندازه گیرى طول نیز می باشد .

توضیح ذراع به معنای اول( حد فاصل آرنج تا سر انگشت)

[ویرایش]

مراد از ذراع به معناى دوم، ذراع انسان معتدل در خلقت و قامت است. طول ذراع را برابر ۲۴ انگشت، برابر شش قبضه- هر قبضه چهار انگشت به هم چسبیده- برابر ۶۵/ ۴سانتى متر ذکر کرده‌اند. [۱] [۲] [۳] [۴]

کاربرد ذراع به معنای اول

[ویرایش]

از ذراع به معناى نخست در بابهاى طهارت، صلات، نکاح، قصاص و دیات سخن گفته‌اند.

احکام ذراع به معنای نخست

[ویرایش]


← وجوب شستن ذراع در وضو


شستن ذراع دست راست و سپس ذراع دست چپ در وضو واجب است. [۵]
مستحب است مرد از ظاهر ذراع و زن از باطن آن آغاز به شستن کنند. [۶]
همچنین امور ذیل مستحب است: سه بار شستن تمام یا تا نصف دو ذراع قبل از غسل جنابت؛ [۷] سه بار شستن نصف ذراع از دو دست میت پیش از هر غسل از غسلهاى سه گانه او؛ [۸] گذاردن دست بر ذراع بیمار براى عیادت کننده [۹] و نهادن هر دو ذراع بر روى زمین هنگام سجدۀ شکر [۱۰]

← پوشاندن ذراع


پوشاندن مواضعى از بدن، همچون ذراع از نامحرم بر پیرزنانى که بر اثر پیری امید و رغبتى به ازدواج ندارند، واجب نیست [۱۱]
اگر کسى به جنایت، ذراع دیگرى را از آرنج قطع کند، قصاص مى‌شود [۱۲]

← دیه ذراع


دیه قطع دو ذراع دیه کامل و دیه قطع یکى، نصف آن است [۱۳] [۱۴]


کاربرد ذراع به معنای دوم

[ویرایش]

از ذراع به معناى دوم در بابهاى طهارت، صلات، حج و احیاء موات سخن رفته است.

احکام ذراع به معنای دوم

[ویرایش]


← استحباب فاصله بین چاه مستراح و چاه آب


بنابر مشهور مستحب است بین چاه مستراح و چاه آب در زمین سخت و نیز در غیر زمین سخت در صورتى که سطح چاه آب بالاتر از چاه مستراح باشد، پنج ذراع و در زمین نرم و نیز در غیر زمین نرم در صورتى که سطح چاه مستراح بالاتر از چاه آب یا مساوى آن باشد، هفت ذراع فاصله باشد. [۱۵]

مستحب است طول پارچه‌اى که رانهاى میت را با آن مى‌بندند ۵/ ۳ ذراع باشد [۱۶]

نماز گزاردن زن محاذى با مرد یا جلوتر از او بنابر قولى حرام و بنابر قولى دیگر مکروه است؛ لیکن با وجود حائل یا ده ذراع فاصله بین آن دو اشکال ندارد. [۱۷] بنابر مشهور نماز گزاردن بین قبور مکروه است، مگر آنکه بین نمازگزار و قبر، حائل یا ده ذراع فاصله باشد. [۱۸]
مستحب است در رمی جمره بین رمى کننده و جمره ، ده تا پانزده ذراع فاصله باشد. [۱۹]

← مقدار حریم راه


حریم راه در زمین موات پنج یا هفت ذراع است . [۲۰]

← مقدار حریم چشمه


حریم چشمه در زمین سخت پانصد ذراع و در زمین نرم هزار ذراع است . [۲۱]

← مقدار حریم چاه


حریم چاه ى که براى شرب حیوانات کنده شده ، چهل ذراع و چاه تأمین کنندۀ آب کشاورزى ، شصت ذراع است. [۲۲]

← استحباب نگارش آیه الکرسی در ارتفاع خاص


اگر ارتفاع دیوار اتاق بیشتر از هشت ذراع باشد، نوشتن آیة الکرسی در ارتفاع هشت ذراعى و بالاتر از آن در گرداگرد اتاق مستحب است. [۲۳]

← خوابیدن روی بام بدون حفاظ


خوابیدن روى بام بدون حفاظ مکروه است.

←← مقدار بلندی حفاظ بام


حداقل بلندى حفاظ از چهار طرف دو ذراع یا یک ذراع و یک وجب است. [۲۴] [۲۵]


پانویس

[ویرایش]
 
۱. جواهر الکلام، ج ۱۴، ص ۱۹۸.    
۲. الاوزان و المقادیر،ص ۱۳۶.
۳. الاوزان و المقادیر،ص ۱۲۶    
۴. الاوزان و المقادیر، ص ۵۶.    
۵. جواهر الکلام، ج ۲، ص ۱۵۹.    
۶. جواهر الکلام، ج ۲، ص ۳۴۰.    
۷. مستمسک العروة، ج ۳، ص ۱۱۱.    
۸. جواهر الکلام، ج ۴، ص ۱۵۲.    
۹. جواهر الکلام، ج ۴، ص ۵.    
۱۰. العروةالوثقیٰ، ج ۲، ص ۵۸۵.    
۱۱. جواهر الکلام، ج ۲۹، ص ۸۵.    
۱۲. جواهر الکلام، ج ۴۲، ص ۴۰۱.    
۱۳. مفتاح الکرامة، ج۲۱، ص ۲۷۸.
۱۴. جواهر الکلام، ج ۴۳، ص ۲۵۱.    
۱۵. جواهر الکلام، ج ۱، ص ۲۸۰.    
۱۶. جواهر الکلام، ج ۴، ص ۲۰۲- ۲۰۳.    
۱۷. جواهر الکلام، ج ۸، ص ۳۱۹- ۳۲۲.    
۱۸. جواهر الکلام، ج ۸، ص ۳۵۲- ۳۶۰.    
۱۹. جواهر الکلام، ج ۱۹، ص ۱۰۹.    
۲۰. جواهر الکلام، ج ۳۸، ص ۳۶- ۳۹.    
۲۱. جواهر الکلام، ج ۳۸، ص ۴۴- ۴۶.    
۲۲. جواهر الکلام، ج ۳۸، ص ۴۱.    
۲۳. وسائل الشیعة، ج۵، ص ۳۱۲- ۳۱۳.    
۲۴. وسائل الشیعة، ج۵، ص ۳۱۳.    
۲۵. کشف الغطاء، ج ۳، ص ۹۷.



منبع

[ویرایش]
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج‌۳، ص ۷۰۵.    


رده‌های این صفحه : طهارت | فقه | نماز | واژگان اندازه گیری




جعبه‌ابزار