دایره هندی

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



دایره هندى یا دور هندی صفحه شاخص جهت تعیین وقت و ساعت می باشد


تعریف دایره هندی

[ویرایش]
‌‌
دایره هندى به صفحه شاخص جهت تعیین وقت و ساعت گفته می شود و این عنوان به مناسبت در باب صلات به کار رفته است.

طریقه رسم دایره هندی

[ویرایش]

براى رسم دایره هندى در زمین مسطح و صاف، دایره‏‌اى رسم مى‏‌گردد، سپس شاخصى نوک تیز به مقدار تقریبى یک چهارم قطر دایره به صورت عمود در مرکز دایره نصب مى‏‌شود. با طلوع آفتاب، سایه شاخص در دو نوبت علامت گذارى مى‏شود: یکى پس از طلوع آفتاب، زمان ورود نوک سایه شاخص در دایره و دیگرى پس از زوال، هنگام خروج سایه از دایره.
آنگاه بین دو علامت خطى مستقیم کشیده و سپس نصف مى‏‌شود و در مرحله آخر، بین نقطه وسط خط و مرکز دایره خطى رسم مى‏ گردد که از آن به خط نصف النهار تعبیر مى‌‏شود. .

کاربرد دایره هندی در فقه

[ویرایش]

این عنوان به مناسبت در باب صلات به کار رفته است.
وقت نماز ظهر هنگام زوال خورشید و گذشتن آن از خط نصف النهار است. از جمله راه‌هاى تشخیص آن، دایره هندى است که با میل پیدا کردن سایه شاخص از روى خط نصف النهارِ دایره هندى به سمت مشرق، زوال تحقق مى‏‌یابد و وقت نمازظهر است.
البته در علامت بودن این دایره براى زوال در همه زمانها اشکال شده است. ضمن آنکه این ادعا که شاخص در همه مکانها به اندازه یک چهارم قطر دایره است، صحیح نیست؛ زیرا شاخص در مکانهاى با عرض ۴۲ درجه و دو دقیقه به عنوان مثال باید کمتر از یک چهارم باشد؛ از این رو، گفته‌‏اند: اندازه شاخص باید به گونه‌‏اى باشد که سایه آن قبل از زوال وارد دایره شود.
[۶] التنقیح (الصلاة) ۱،ص ۲۳۸.
برخى نیز گفته‌‏اند:
احتیاط آن است که علامت منصوص در تشخیص زوال مراعات شود؛ هرچند بعد از میل خورشید از خط نصف النهار باشد.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. جواهر الکلام ج۷،ص ۱۰۲- ۱۰۳    
۲. الحدائق الناضرة ج۶،ص ۱۶۲- ۱۶۳    
۳. جواهر الکلام ج۷،ص ۱۰۳    
۴. الحدائق الناضرة ج۶،ص ۱۶۲    
۵. الحبل المتین،ص ۱۳۷- ۱۳۸    .
۶. التنقیح (الصلاة) ۱،ص ۲۳۸.
۷. جواهر الکلام ج۷،ص ۱۰۳    .


منبع

[ویرایش]
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج‌۳، ص ۵۸۰-۵۸۱    




رده‌های این صفحه : فقه | نجوم | نماز




جعبه ابزار