حمله حیدری

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



حمله حیدری، نام منظومه‌هایی در بیان زندگانی پیامبر صلی‌اللّه‌علیه‌وآله‌وسلم و خاصه نبردهای علی علیه‌السلام، سروده شده از اواخر قرن نهم تا اوایل قرن چهاردهم هجری است.


تعداد حمله‌های حیدری

[ویرایش]

قزوینی
[۱] محمد قزوینی، یادداشتهای قزوینی، ج۴، ص۱۶۴.
فقط از دو منظومه حمله حیدری اثر باذل مشهدی و راجی‌کرمانی نام برده است، اما اته
[۲] هرمان اته، تاریخ ادبیات فارسی، ص۶۰ـ۶۱.
چندین منظومه درباره حضرت علی و اهل‌بیت پیامبر علیهم‌السلام ذکر کرده و گلچین معانی
[۳] احمد گلچین معانی، فهرست کتب خطی کتابخانه آستان قدس رضوی، ج۷، بخش۱، ص۳۰۸ـ۳۲۵.
۵۴ منظومه را نام برده است.

حمله حیدری در مجالس عزا

[ویرایش]

به گفته آقابزرگ طهرانی
[۴] آقابزرگ طهرانی، ج۷، ص۹۲.
، «حمله‌خوانی» با قرائت منظومه حمله حیدری باذل مشهدی، در برابر قرائت کتاب روضة ‌الشهداء اثر ملاحسین واعظ کاشفی (متوفی ۹۱۰) که عنوان «روضه‌خوانی» داشت، در مجالس عزا رایج شد.

حمله‌های حیدری مشهور

[ویرایش]

در میان منظومه‌هایی که عنوان حمله حیدری به خود گرفته‌اند، منظومه‌های باذل مشهدی، راجی کرمانی و افتخارالعلماء صهبای آشتیانی از نظر ویژگی‌های ادبی و درجه اشتهار، اهمیت ویژه‌ای دارند.

منابع برای مطالعه

[ویرایش]

آقابزرگ طهرانی.
• هرمان اته، تاریخ ادبیات فارسی، ترجمه با حواشی صادق رضازاده شفق، تهران ۱۳۵۶ش.
• مهدی بامداد، شرح‌ حال رجال ایران در قرن ۱۲ و ۱۳ و ۱۴ هجری، تهران ۱۳۵۷ش.
• محمد دانشور، تاریخچه محله و مسجد خواجه خضر کرمان، کرمان ۱۳۷۵ش.
دایرة‌ المعارف فارسی، به سرپرستی غلام‌حسین مصاحب، تهران ۱۳۴۵ـ۱۳۷۴ش.
• احمد دیوان‌بیگی، حدیقة‌ الشعراء، چاپ عبدالحسین نوائی، تهران ۱۳۶۴ـ۱۳۶۶ش.
• بمانعلی راجی کرمانی، حمله حیدری، چاپ یحیی طالبیان و محمود مدبری، کرمان ۱۳۸۳ش.
• بمانعلی راجی کرمانی، گزیده حمله حیدری: بزرگترین حماسه مذهبی، تحقیق و گزینش حسین بهزادی اندوه‌جردی، تهران ۱۳۷۰ش.
• بمانعلی راجی کرمانی، نوبت‌زن کوی ساقی، چاپ رضا اشرف‌زاده، (مشهد ۱۳۷۷ش).
• محمدعلی‌بن عبدالوهاب شهلای یزدی، تذکره شبستان، چاپ اکبر قلم‌سیاه، تهران ۱۳۷۹ش.
• محمدرضا صرفی، «محتوا، ساختار و زبان حمله حیدری»، در خلاصه مقالات همایش بزرگداشت ملابمانعلی راجی کرمانی: (۲۳ـ۲۲ مهرماه ۱۳۷۷، کرمان)، به کوشش وحید پورنادری، کرمان ?(۱۳۷۷ش).
• ذبيح‌ الله صفا، حماسه‌سرایی در ایران، تهران ۱۳۶۳ش.
• مصطفی صهبای آشتیانی، کتاب افتخارنامه حیدری، تهران: کتابفروشی محمدحسن علمی.
• محمد قزوینی، یادداشت‌های قزوینی، چاپ ایرج افشار، تهران ۱۳۶۳ش.
• احمد گلچین معانی، فهرست کتب خطی کتاب‌خانه آستان قدس رضوی، ج۷، بخش۱، مشهد ۱۳۴۶ش.
• محمدعلی مدرس ‌تبریزی، ریحانة‌ الادب، تهران ۱۳۶۹ش.
• خانبابا مشار، فهرست کتاب‌های چاپی فارسی، تهران ۱۳۵۰ـ۱۳۵۵ش.
• محمدعلی‌بن محمدباقر وامق یزدی، تذکره میکده، به کوشش حسین مسرت، (تهران) ۱۳۷۱ش.
• رضاقلی‌بن محمدهادی هدایت، مجمع‌ الفصحاء، چاپ مظاهر مصفا، تهران ۱۳۸۲ش.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. محمد قزوینی، یادداشتهای قزوینی، ج۴، ص۱۶۴.
۲. هرمان اته، تاریخ ادبیات فارسی، ص۶۰ـ۶۱.
۳. احمد گلچین معانی، فهرست کتب خطی کتابخانه آستان قدس رضوی، ج۷، بخش۱، ص۳۰۸ـ۳۲۵.
۴. آقابزرگ طهرانی، ج۷، ص۹۲.


منبع

[ویرایش]
دانشنامه جهان اسلام، بنیاد دائرة‌المعارف اسلامی، مقاله «حمله حیدری»، ص۶۵۶۲.    


رده‌های این صفحه : حمله سرایی | کتاب شناسی | هنر آئینی




جعبه ابزار