جائفه

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



جراحت ناشى از نفوذ آلت جرح به درون بدن را جائفه می گویند که از این عنوان در باب قصاص و دیات سخن گفته‌اند.



بیان فقهی جائفه

[ویرایش]

جائفه جراحتى است که آلت جرح به بخشهاى میان تهى بدن، مانند شکم، پهلو، سینه و گودى گلو نفوذ کند. جائفه در سر با سرایت جراحت به درون مغز تحقق مى‌یابد که از آن به «دامغه» تعبیر مى‌گردد و زنده بودن شخص در این صورت بعید مى‌نماید . در تحقق جائفه- بنابه تصریح برخى- صرف نفوذ به درون، هرچند با آلتى همچون سوزنِ بلند کفایت مى‌کند.


قصاص در جائفه

[ویرایش]

در جائفه- از آن جهت که ممکن است در مقام قصاص جنایت بیشترى بر جانى وارد گردد- قصاص ثابت نیست.

دیات در جائفه

[ویرایش]

دیه جائفه یک سوم دیه کامل است.
اگر آلت جرح از یک طرف بدن داخل و از طرف دیگر خارج شود، مثلًا از سمت سینه داخل و از پشت بیرون رود آیا دو جائفه به شمار مى‌رود و دو دیه دارد یا یکى و یک دیه؟ مسئله اختلافى است.

برخى در این فرض قائل به ۴۳۳ دینار و یک سوم دینار دیه شده‌اند.

اگر کسى ابتدا بر عضوى از اعضاى دیگرى آسیبى وارد کند و سپس بر محلّ آسیب دیده، جراحت جائفه وارد سازد، دو دیه بر عهده‌اش ثابت مى‌گردد: دیه جراحت و دیه جائفه.

اگر کسى بر محلّ جائفه‌اى که دیگرى وارد ساخته، آلت جرحى وارد کند، در صورت عدم گسترش جراحت، دیه‌اى بر او نیست و تنها تعزیر مى‌شود و در صورت گسترش از عمق و سطح، به گونه‌اى که جائفه جدید بر آن صدق‌ کند، بنابر تصریح برخى، جائفه دیگرى محسوب مى‌گردد و دیه مستقل دارد و اگر گسترش تنها در سطح یا عمق باشد، جانی دوم باید ارش بپردازد.


پانویس

[ویرایش]
 
۱. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۸۷-۳۸۸.    
۲. جامع المدارک، ج۶، ص۲۶۷-۲۶۸.    
۳. جواهرالکلام، ج۴۳، ص۳۳۸.    
۴. جواهر الکلام، ج۴۲، ص۳۵۵.    
۵. جواهرالکلام، ج۴۳، ص۳۳۹.    
۶. جواهر الکلام، ج۴۳، ص۳۴۳-۳۴۴.    
۷. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۹۰.    
۸. جواهرالکلام، ج۴۳، ص۳۴۱.    
۹. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۸۹.    
۱۰. جواهرالکلام، ج۴۳، ص۳۴۱.    
۱۱. مبانی تکملة المنهاج، ج۲، ص۳۸۹.    


منبع

[ویرایش]
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، جلد۳، صفحه۳۳.    


رده‌های این صفحه : اصطلاحات فقهی | دیات | فقه | قصاص




جعبه ابزار