ترک سجده بر آدم (قرآن)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



بنا به آیات قرآن ابلیس از دستور سجده بر آدم علیه‌السلام امتناع کرد.


ترك سجده ابلیس

[ویرایش]

سرپیچی ابليس از فرمان خدا در سجده بر آدم علیه‌السلام:
۱. «وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلاَئِكَةِ اسْجُدُواْ لآدَمَ فَسَجَدُواْ إِلاَّ إِبْلِيسَ أَبَى ...؛و هنگامي كه به فرشتگان گفتيم براي آدم سجده و خضوع كنيد، همگي سجده كردند جز شيطان....»و نیز--)
۲. «... ثُمَّ قُلْنَا لِلْمَلآئِكَةِ اسْجُدُواْ لآدَمَ فَسَجَدُواْ إِلاَّ إِبْلِيسَ لَمْ يَكُن مِّنَ السَّاجِدِينَ؛... سپس به فرشتگان گفتيم براي آدم خضوع كنيد آنها سجده كردند جز ابليس كه از سجده‌كنندگان نبود.»
۳. «فَسَجَدَ الْمَلآئِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ • إِلاَّ إِبْلِيسَ أَبَى أَن يَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ؛ فرشتگان همگي و بدون استثناء سجده كردند. جز ابليس كه ابا كرد از اينكه با سجده كنندگان باشد.»
۴. «وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلآئِكَةِ اسْجُدُواْ لآدَمَ فَسَجَدُواْ إَلاَّ إِبْلِيسَ قَالَ أَأَسْجُدُ لِمَنْ خَلَقْتَ طِينًا؛به ياد آوريد زماني را كه به فرشتگان گفتيم براي آدم سجده كنيد، آنها همگي سجده كردند جز ابليس كه گفت آيا براي كسي سجده كنم كه او را از خاك آفريده‌ اي؟! »
۵. «وَإِذْ قُلْنَا لِلْمَلَائِكَةِ اسْجُدُوا لِآدَمَ فَسَجَدُوا إِلَّا إِبْلِيسَ ...؛به ياد آريد زماني را كه به فرشتگان گفتيم براي آدم سجده كنيد آنها همگي سجده كردند، جز ابليس....»
۶. «فَسَجَدَ الْمَلَائِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ • إِلَّا إِبْلِيسَ ...؛ در آن هنگام همه فرشتگان سجده كردند.جز ابليس ....»

آثار ترك سجده ابلیس

[ویرایش]
آثار سجده نکردن ابلیس بر آدم علیه‌السلام عبارت است از:

← خوارى‌


گرفتار شدن ابلیس به خوارى و ذلّت به جهت ترك سجده آدم علیه‌السلام:
«قَالَ مَا مَنَعَكَ أَلاَّ تَسْجُدَ إِذْ أَمَرْتُكَ قَالَ أَنَاْ خَيْرٌ مِّنْهُ خَلَقْتَنِي مِن نَّارٍ وَخَلَقْتَهُ مِن طِينٍ • قَالَ فَاهْبِطْ مِنْهَا فَمَا يَكُونُ لَكَ أَن تَتَكَبَّرَ فِيهَا فَاخْرُجْ إِنَّكَ مِنَ الصَّاغِرِينَ؛ (خداوند به او) فرمود: چه چيز تو را مانع شد كه سجده كني در آن هنگام كه به تو فرمان دادم ؟ گفت: من از او بهترم، مرا از آتش آفريده‌ اي و او را از خاک! گفت: از آن (مقام و مرتبه‌ ات) فرودآي! تو حق نداري در آن (مقام و رتبه) تكبر بورزي بيرون رو كه تو از افراد پست و كوچكي! »

← رانده شدن‌


رانده شدن ابليس از جايگاه مقرّبان و منزلت والاى آن در پى سرپيچى از سجده آدم علیه‌السلام:
۱. «قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلاَّ تَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ • قَالَ لَمْ أَكُن لِّأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ؛ (خداوند) فرمود اي ابليس چرا با سجده كنندگان نيستي. گفت من هرگز براي بشري كه او را از خاك خشكيده‌ اي كه از گل بدبوئي گرفته شده است آفريده‌ اي سجده نخواهم كرد! »
۲. «قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا مَنَعَكَ أَن تَسْجُدَ لِمَا خَلَقْتُ بِيَدَيَّ أَسْتَكْبَرْتَ أَمْ كُنتَ مِنَ الْعَالِينَ • قَالَ فَاخْرُجْ مِنْهَا فَإِنَّكَ رَجِيمٌ؛ گفت: اي ابليس چه چيز مانع تو از سجده كردن بر مخلوقي كه با قدرت خود او را آفريدم گرديد؟ آيا تکبر كردي، يا از برترين بودي ؟ (بالاتر از اينكه فرمان سجود به تو داده شود!). فرمود: از آسمان‌ها (و از صفوف ملائكه) خارج شو كه تو رانده درگاه مني!»

← لعن‌


لعن و نفرین ابدى خدا، ثمره ترك سجده آدم علیه‌السلام براى ابليس:
۱. «قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا لَكَ أَلاَّ تَكُونَ مَعَ السَّاجِدِينَ • قَالَ لَمْ أَكُن لِّأَسْجُدَ لِبَشَرٍ خَلَقْتَهُ مِن صَلْصَالٍ مِّنْ حَمَإٍ مَّسْنُونٍ • وَإِنَّ عَلَيْكَ اللَّعْنَةَ إِلَى يَوْمِ الدِّينِ؛ (خداوند) فرمود اي ابليس چرا با سجده كنندگان نيستي. گفت من هرگز براي بشري كه او را از خاك خشكيده‌ اي كه از گل بدبوئي گرفته شده است آفريده‌ اي سجده نخواهم كرد! و لعنت (و دوري از رحمت حق) بر تو خواهد بود تا روز قیامت
۲. «قَالَ يَا إِبْلِيسُ مَا مَنَعَكَ أَن تَسْجُدَ لِمَا خَلَقْتُ بِيَدَيَّ أَسْتَكْبَرْتَ أَمْ كُنتَ مِنَ الْعَالِينَ • وَإِنَّ عَلَيْكَ لَعْنَتِي إِلَى يَوْمِ الدِّينِ؛ گفت: اي ابليس چه چيز مانع تو از سجده كردن بر مخلوقي كه با قدرت خود او را آفريدم گرديد؟ آيا تكبر كردي، يا از برترين بودي ؟ (بالاتر از اينكه فرمان سجود به تو داده شود!). و مسلما لعنت من بر تو تا روز قيامت خواهد بود.»

پانویس

[ویرایش]
 
۱. بقره/سوره۲، آیه۳۴.    
۲. طه/سوره۲۰، آیه۱۱۶.    
۳. اعراف/سوره۷، آیه۱۱.    
۴. حجر/سوره۱۵، آیه۳۰.    
۵. حجر/سوره۱۵، آیه۳۱.    
۶. اسراء/سوره۱۷، آیه۶۱.    
۷. کهف/سوره۱۸، آیه۵۰.    
۸. ص/سوره۳۸، آیه۷۳.    
۹. ص/سوره۳۸، آیه۷۴.    
۱۰. اعراف/سوره۷، آیه۱۲.    
۱۱. اعراف/سوره۷، آیه۱۳.    
۱۲. حجر/سوره۱۵، آیه۳۲.    
۱۳. حجر/سوره۱۵، آیه۳۳.    
۱۴. ص/سوره۳۸، آیه۷۵.    
۱۵. ص/سوره۳۸، آیه۷۷.    
۱۶. حجر/سوره۱۵، آیه۳۲.    
۱۷. حجر/سوره۱۵، آیه۳۳.    
۱۸. حجر/سوره۱۵، آیه۳۵.    
۱۹. ص/سوره۳۸، آیه۷۵.    
۲۰. ص/سوره۳۸، آیه۷۸.    


منبع

[ویرایش]
مرکز فرهنگ و معارف قرآن، فرهنگ قرآن، ج۱، ص۱۹۹، برگرفته از مقاله «ترک سجده بر آدم علیه‌السلام».    


رده‌های این صفحه : حضرت آدم | سجده | موضوعات قرآنی




جعبه ابزار