اطلاق عام بر خاص

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



اطلاق عام بر خاص به ذکر لفظ عام و اراده خاص اطلاق می‌شود و از اقسام مجاز لغوی می‌باشد.


تعریف

[ویرایش]

«اطلاق عام بر خاص» یعنی آوردن لفظ عام و اراده خاص. این گونه اطلاق از اقسام مجاز لغوی است و به علاقه عموم نیاز دارد؛

مثال

[ویرایش]

۱. (الذین قال لهم الناس…)؛ «کسانی که مردم به ایشان گفتند…». مقصود از مردم، نعیم بن مسعود اشجعی یک نفر است.
۲. (... ویستغفرون لمن فی الارض...) ؛ "و برای کسانی که در زمین هستند آمرزش می‌طلبند". در این آیه ، مقصود از «من» مؤمنین است؛ در حالی که (لمن فی الارض) همه مردم را شامل می‌شود؛ زیرا فرشتگان فقط برای مؤمنان استغفار می‌کنند، نه همه مردم.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. آل عمران/سوره۳، آیه۱۷۳.    
۲. شوری/سوره۴۲، آیه۵.    
۳. زرکشی، محمد بن بهادر، البرهان فی علوم القرآن، ج۲، ص۲۷۱.    
۴. سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، ج۳، ص۱۲۴.    


منبع

[ویرایش]

فرهنگ‌نامه علوم قرآنی، برگرفته از مقاله «اطلاق عام بر خاص».    



جعبه ابزار