استخدام (فقه)

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



استخدام، به معنای به خدمت گرفتن کسى، خدمتکار گزیدن است. در باب ‌هاى تجارت، اجاره، نکاح، اطعمه و اشربه و ارث، از آن بحث شده است.


احکام استخدام

[ویرایش]

حکم استخدام به اعتبار خدمتکار ،خدمت شده (مخدوم) و مورد استخدام، مختلف است.

← استخدام به اعتبار خادم


۱. به خدمت گرفتن فردى که به جهت حسب، نسب و یا سالخوردگى سزاوار احترام است و نیز مهمان و پدر و مادر کراهت دارد.
۲. استخدام فرشتگان و جن یان، حرام است.

← استخدام به اعتبار مخدوم


بر شوهر واجب است براى زنى که بر حسب موقعیّت اجتماعى و خانوادگى یا غیر آن، استحقاق خدمتکار داشتن را دارد، خدمتکار بگیرد.

← استخدام به اعتبار مورد استخدام


۱. به خدمت گرفتن کسى براى کار حرام مانند ساختن شراب یا حمل کردن آن، حرام است.
[۷] توضیح المسائل مراجع، ج ۲، ص ۷۳۹.

۲. استخدام کسى براى ریختن آب جهت وضو یا غسل و یا انجام مقدّمات آن مانند فراهم آوردن و گرم کردن آب، کراهت دارد، لیکن در صورت ناتوانى وضو گیرنده یا غسل کننده از انجام امور یاد شده، استخدام در صورت امکان، واجب است.

ملاک جواز استخدام

[ویرایش]

استخدام افراد، اعم از زن و مرد، آزاد و برده با عقد اجاره ،جایز است.

استخدام برده

[ویرایش]

۱.مولا مى‌تواند برده ی خویش را در حدّ توانش به خدمت بگیرد، لیکن در کارهاى دشوار، تنها در بعضى ساعات مى‌تواند او را به کار گیرد. نیز نباید او را هم در روز و هم در شب به خدمت وادارد.
۲.مولا کنیز ى را که شوهر داده است، تنها در روز مى‌ تواند به خدمت گیرد.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. جواهر الکلام، نجفی جواهری، شیخ محمدحسن، ج ۲۲، ص ۴۶۷.    
۲. جواهر الکلام، نجفی جواهری، شیخ محمدحسن، ج ۳۶، ص ۴۷۵.    
۳. المبسوط، شیخ طوسی، ج ۳، ص ۵۷.    
۴. جواهر الکلام، نجفی جواهری، شیخ محمدحسن، ج ۲۲، ص ۷۹ تا ۸۰.    
۵. جواهر الکلام، نجفی جواهری، شیخ محمدحسن، ج ۲۲، ص ۴۶۷.    
۶. جواهر الکلام، نجفی جواهری، شیخ محمدحسن، ج ۳۱، ص ۳۳۶.    
۷. توضیح المسائل مراجع، ج ۲، ص ۷۳۹.
۸. مستمسک العروة، طباطبایی حکیم، سید محسن، ج ۲، ص۴۴۷ تا ۴۴۹.    
۹. قواعد الاحکام، علامه حلی، ج ۲، ص ۲۹۶.    
۱۰. قواعد الاحکام، علامه حلی، ج ۳، ص ۱۱۷.    
۱۱. قواعد الاحکام، علامه حلی، ج۳، ص ۶۳.    


منبع

[ویرایش]

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت علیهم السلام، ج‌۱، ص۴۳۱ تا‌۴۳۲    



رده‌های این صفحه : اجاره | فقه




جعبه ابزار