ابومروان غیلان بن مسلم قدری

ذخیره مقاله با فرمت پی دی اف



ابومروان غیلان بن مسلم قدری
نسب‌شناسی
نام ابومروان غیلان بن مسلم قدری
کنیه ابومروان
ولادت/وفات
تاریخ وفات سال ۱۰۵ قمری
شهر وفات دمشق
مدفن دمشق
اطلاعات مذهبی
دین اسلام
فعالیت‌ها
نقش‌های دینی رهبر فرقه غیلانیه شاخه ای از قدریه

ابومروان غیلان بن مسلم قدری، رهبر فرقه غیلانیه بود که شاخه ای از قدریه هستند. او به دلیل عقایدش در زمان هشام بن عبدالملک به سال ۱۰۵ قمری در دمشق به دار آویخته شد.


معرفی اجمالی

[ویرایش]

ابومروان، غیلان بن مسلم دمشقی، کاتبی شیوا بود که فرقه «غیلانیه» (شاخه‌ای از قدریه) به او منسوبند. آنان قدر (سرنوشت) را نپذیرفته و می‌گویند: انسان افعال و کارهای خود را خلق می‌کند و این که کفر و گناه را خداوند مقدر کرده است، رد می‌کنند.
غیلان بعد از «معبد جهنی» دومین فردی است که از این مرام فکری سخن گفت و مردم را به آن فرا خواند. بعد از معبد جهنی، غیلان معتقد بود که امام را می‌توان از غیر قریش برگزید. می‌گویند: او به دست عمر بن عبدالعزیز توبه کرد و از اعتقاد خویش دست برداشت، اما پس از مرگ عمر مجدداً اعتقادش را آشکار کرد، لذا هشام بن عبدالملک او را خواست و اوزاعی را برای مناظره با وی حاضر کرد. اوزاعی نیز حکم به قتل وی داد و غیلان بر «باب کیسان» در دمشق به دار کشیده شد. غیلان در مسئله نفی صفات الهی و مخلوق بودن قرآن، با معبد جهنی و جهم بن صفوان‌ هم‌عقیده است، اما در مورد آزادی اراده با آن دو اختلاف دارد، زیرا غیلان بر این باور است که انسان در کارهایش آزاد و خود خالق اعمالش است.

پانویس

[ویرایش]
 
۱. زرکلی، خیرالدین، الاعلام، ج۵، ص۱۲۴.    
۲. ابن اثیر، علی بن محمد، اللّباب فی تهذیب الانساب، ج۲، ص۳۹۸.    
۳. شمس‌الدین ذهبی، محمد بن احمد، تاریخ الاسلام، ج۷، ص۴۴۱.    
۴. ابن عساکر، علی بن حسن، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۸، ص۱۸۸.    


منبع

[ویرایش]

عبدالسلام ترمانینی، رویدادهای تاریخ اسلام، ترجمه پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی، ج۱، ص۲۹۰.





جعبه ابزار